سبک های ازدواج در سمک عیّار و مقایسۀ برخی گزاره ها با رویکردهای اجتماعی- فمینیستی
نویسندگان
1 دانشگاه تربیت معلّم سبزوار
doi
چکیده
چکیده بررسی رسم ازدواج در ادب فارسی تاکنون زمینۀ تحقیقات و پژوهشهایی زیادی بوده است، که البتّه در بیشتر آنها یا به شکل و گونههای در خورِ توجّه ازدواج پرداخته نشده و یا بستر تحقیق در حوزۀ نظم و عموماً محدود به نوع حماسی و ویژۀ – شاهنامۀحکیم ابوالقاسمفردوسی- است. در این مقاله با مطالعه و واکاوی سمکعیّار به بررسی تحلیلی- محتوایی 9 بنمایه، گونه و سبک مهّم ازدواج پرداخته شده است، که در آن پهلوان یا شاهزاده غالباً بیرون از سرزمین خویش همسری را انتخاب میکند و به همین منظور به سفر و جستجو میرود و در این راه عموماً پس از برگزیدن جفت خود در نقطۀ مقابل پدرِ دختر قرار گرفته و با مخالفت او روبرو میشود و اغلب پس از پشت سرگذاشتن رویدادها و آزمونهایی دشوار به کام میرسد. سبک پیوند در سمکعیّار بهگونهای است که، دختر خود در مهرورزی و ازدواج پیشگام است. از انواع کمیاب ترنجاندازی به سوی معشوقه؛ دلباختگی در میدانجنگ؛ پیوند شرطی- واسطهای و آرمان شهری ازدواج می-توان به عنوان نمونههایی دیگر ازسبکهای ازدواج اشاره کرد. در این بنمایهها و سبک ها گاه برخی گزارهها از یک سو پیوندهایی مشترک و نزدیک با رویکرد اجتماعی برقرار می کنند و از سوی دیگر، در تقابل با نظریّۀ فمینیستی، که در تحلیل آثار ادبی اصولی مطلق ارائه می دهد، قرار می گیرند.
