نقش شرکت های تعاونی تولید روستایی در بهبود وضعیت فنی و اقتصادی کشاورزان گندمکار شهرستان سبزوار
نویسندگان
1
2
doi
10.30490/aead.2001.132338چکیده
هدف از انجام این مطالعه بررسی نقش شرکت های تعاونی تولید روستایی در بهبود وضعیت فنی و اقتصادی کشاورزان گندمکار شهرستان سبزوار است. این تحقیق از نوع علی مقایسه ای و همبستگی است و در آن برای گردآوری اطلاعات روش توصیف میدانی با استفاده از پرسشنامه و مصاحبه به کار رفته است. جامعه آماری در برگیرنده تمامی کشاورزان عضو شرکت های تعاونی تولید که از سال ۱۳۶۹ تا سال ۱۳۷۵ در شهرستان سبزوار تشکیل شده و نیز کشاورزان غیر عضو ساکن در روستاهای زیر پوشش این شرکتهای تعاونی تولید است (۴۰۰۰) تعداد ۳۵۰ نفر (۱۳۵۰) از کشاورزان به روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای از دو گروه عضو و غیر عضو تعاونی ها با نسبت مساوی به عنوان نمونه های آماری تحقیق انتخاب شدند. گردآوری اطلاعات در سه بخش بدین شرح انجام گرفت مشخصات فردی در برگیرنده: سن، میزان تحصیلات و سابقه کار کشاورزی ویژگیهای فنی در بردارنده شاخص هایی همچون: سطح دانش فنی، سطح مکانیزاسیون و استفاده بهینه از نهاده های کشاورزی (کود، سم، بذر و آب) و ویژگیهای اقتصادی شاخصهایی همچون عملکرد هزینه های تولید، درآمد، دسترسی به نهاده های کشاورزی، دسترسی به اعتبارات و وام های بانکی برای تعیین اعتبار ابزار تحقیق از متخصصان و کارشناسان سازمان کشاورزی (پیشین) استان خراسان و استادان رشته ترویج و آموزش کشاورزی استفاده شد. به منظور تعیین روایی پرسشنامه آزمون مقدماتی در یکی از شرکت های تعاونی خارج از نمونه آماری انجام گرفت و پرسش ها بازبینی و تصحیح شد و ضریب کرونباخ آلفای محاسبه شده ۸۶/۸ درصد به دست آمد. نتایج این مطالعه نشان میدهد که از میان ویژگیهای فنی بین متغیرهای سطح دانش فنی و استفاده بهینه از نهاده بذر و متغیر عضویت رابطه مثبت معنیدار وجود دارد. از میان ویژگی های اقتصادی نیز بین متغیرهای مساحت سطح زیر کشت گندم عملکرد تن در هکتار) و درآمد خالص و متغیر عضویت رابطه مثبت معنیدار و بین متغیرهای هزینه آماده سازی زمین هزینه کاشت و متغیر عضویت رابطه منف معنیدار وجود دارد. همچنین میان متغیر عضویت و متغیرهای طریقه دسترسی و چگونگی دسترسی به نهاده های بذر کود و سم و متغیرهای دریافت وام بانکی و تعداد بانک هایی که افراد تاکنون از آنها وام گرفته اند رابطه مثبت و معنیدار دیده می شود. تجزیه و تحلیل رگرسیون با روش Enter نشان میدهد که موارد دریافت وام بانکی تعداد بانک دفعات آبیاری استفاده بهینه از نهاده بذر و سطح دانش فنی، ۴۲ درصد متغیر وابسته (عملکرد) و موارد سابقه کار کشاورزی ،سن عملکرد در هکتار استفاده بهینه از نهاده سم و هزینه کل در هکتار ۸۴ درصد متغیر وابسته درآمد) خالص در هکتار را تبیین می کند.