تحلیل لجستیک برخی متغیرهای مؤثر بر احتمال بروز اختلال متابولیکی کاهش چربی شیر در اوایل دوره شیردهی گاوهای هلشتاین ایران

نویسندگان

1 استاد گروه علوم دامی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه بیرجند، بیرجندـ‌ایران

2 دانشیار گروه علوم دامی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه بیرجند، بیرجندـ‌ایران

3 کارشناس ارشد، گروه علوم دامی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه بیرجند، بیرجندـ‌ایران

4 کارشناس ارشد مرکز اصلاح نژاد دام و بهبودی تولیدات دامی کشور، بیرجندـ‌‌ایران

doi
10.22059/jap.2013.51384
چکیده

در این تحقیق، از 80381 رکورد روز‌آزمون (صفات شیر، چربی، و پروتئین) سه بار دوشش 80254 رأس گاو شیری زایش اول در 427 گله که در سال‏های 1374 تا 1388 زایش داشتند، استفاده شد. براساس نسبت درصد چربی به درصد پروتئین برای ماه اول شیردهی گاوها و در‌نظر‌گرفتن نقطۀ آستانه‏ای 12/0-، متغیر وابسته به‌صورت دوتایی (کد صفر برای عدم بروز و کد یک برای بروز اختلال متابولیکی کاهش چربی شیر) تعریف گردید. مدل مختلط خطی تعمیم‌یافتۀ لجستیک با رویۀ GLIMMIX نرم‏افزار آماری SAS بر داده‏ها برازش شد. در مدل آماری، تأثیرات ثابت نوع اسپرم (داخلی یا خارجی) استفاده‌شده برای تلقیح گاوهای ماده، فصل تولید، سن زایش اول، نژاد گاو (زینه یا اصیل)، و اثر تصادفی پدر قرار داده شد. نژاد گاو بر احتمال بروز کاهش چربی شیر اثر معنی‏دار نداشت. نسبت احتمالات مقایسۀ دو سن زایش 112/1 برآورد شد که نشان می‏دهد گاوهایی که در سن کمتر از 25 ماه زایش می‏کنند 2/11 درصد احتمال بروز کاهش چربی شیر در آنها بیشتر است. برآورد نسبت احتمالات مقایسۀ فصل بهار نسبت به تابستان، پاییز، و زمستان به‏ترتیب 730/0، 722/0، و 182/1، فصل تابستان به پاییز و زمستان به‏ترتیب 987/0 و 615/1 و پاییز به زمستان 636/1 بود. احتمال بروز کاهش چربی شیر در دختران گاوهای نر داخلی در مقایسه با دختران گاوهای نر خارجی، به مقدار 8/10 درصد بیشتر بود.