بررسی واکنش ژنوتیپ¬های کلزا به تنش خشکی از طریق کشت کالوس
نویسندگان
1 استادیار گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه رازی، کرمانشاه
2 دانش آموخته کارشناسی ارشد اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه رازی، کرمانشاه
3 استادیار گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه رازی، کرمانشاه
doi
چکیده
بهمنظور بررسی واکنش ژنوتیپهای کلزا به تنش خشکی در شرایط کشت بافت، آزمایشی با 16 ژنوتیپ از این گیاه در 5 سطح خشکی (صفر، 10، 20، 30 و 40 درصد پلی اتیلن گلیکول در محیط کشت MS که بهترتیب معادل شاهد، 15/0-، 49/0-، 03/1- و 76/1- مگاپاسکال میباشند) بهصورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار اجرا گردید. کالوسهای حاصل از کشت ریزنمونههای هیپوکوتیل در محیط القاء کالوس (محیط MS حاوی 5/0 میلیگرم در لیترNAA، 5/0 میلیگرم در لیتر 2,4-D و 5/0 میلیگرم در لیتر BAP) تحت تاثیر سطوح مختلف خشکی قرار داده شدند. ارزیابی تحمل به خشکی ژنوتیپها از طریق سنجش معیارهای سرعت رشد نسبی کالوس (RGR)، سرعت رشد کالوس (CGR)، محتوای آب نسبی کالوس (RWC)، شاخص تحمل کالوس (Intol) و محتوای پرولین کالوس (PC) انجام شد. نتایج حاصل از تجزیه واریانس دادهها نشان داد که از نظر کلیه صفات مورد مطالعه در بین ژنوتیپها اختلاف معنیداری وجود دارد. نتایج مقایسه میانگینها نشان داد ژنوتیپ شماره 7 (Dante) به لحاظ دارا بودن محتوای آب نسبی، سرعت رشد، سرعت رشد نسبی و شاخص تحمل کالوس بالا در شرایط پتانسیل اسمزی نسبت به سایر ژنوتیپها از ظرفیت ژنتیکی بالاتری از نظر واکنش به تنش خشکی در شرایط آزمایشگاهی برخوردار است، لذا بهعنوان ژنوتیپ احتمالی دارای کالوس متحمل به خشکی در شرایط این ویترو معرفی میگردد.