تحلیل تأثیر عملکردهای محلهای بر رفتار سفر شهروندان (مورد مطالعه: شهر رشت)
نویسندگان
1 استادیار جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران
2 دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامهریزی شهری، مربی دانشگاه پیام نور، مهاباد
3 دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران
doi
10.22059/jhgr.2014.51269چکیده
یکی از پیامدهای ضعف عملکردهای محلهای در سازمان فضایی شهرها، تغییر رفتار سفر شهروندان از محل سکونت به سایر مناطق شهر برای تأمین نیازهای روزمره است که استفاده از خودروی شخصی و مالکیت آن را به یکی از ضرورتهای زندگی شهری تبدیل کرده است. شهر رشت نیز در سالهای اخیر با مالکیت بیش از حد وسایل نقلیۀ شخصی، از این مسائل شهری دور نبوده است و حوادث ترافیکی بالا، انتشار آلایندهها، افزایش زمان و هزینۀ سفر را درپی داشته است. در این راستا، تحلیل کارکردهای عمدۀ محلهای، مکانیابی آنها و تخصیص بهینۀ فضای شهری به کاربریهای مورد نیاز با در نظر گرفتن استانداردها برای دسترسی آسان به خدمات شهری، از اهداف و ضرورتهای اساسی برنامهریزی شهری است که میتواند رفتار سفر شهروندان را بهشدت تحت تأثیر قرار دهد. هدف این مقاله، تحلیل میزان اثرگذاری عملکردهای محلهای و شکل شهر رشت بر رفتار سفر شهروندان است. این پژوهش از نوع کاربردی ـ توسعهای است که به روش پیمایشی انجام گرفته است. جامعۀ آماری آن کلیۀ شهروندان شهر رشت است که بهکمک جدول مورگان حجم نمونه 382 نفر تعیین شد. شیوۀ نمونهگیری برای شناسایی نمونهها خوشهای است. بهمنظور تجزیهوتحلیل اطلاعات، برای تعیین میزان رابطۀ معناداری بین متغیرها، از آزمون آماری ناپارامتریک دومتغیرۀ تااو بی. کندال در قالب جداول دوبعدی در نرمافزار SPSS استفاده شده است. یافتههای پژوهش حکایت از رابطۀ معنادار بین کمبود و توزیع نامناسب کاربریهای تجاری، تفریحی، آموزشی و ورزشی در سطح محلات شهر رشت و فراوانی سفرهای درونشهری، برای دسترسی و استفاده از خودروی شخصی دارد.
