فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

چکیدهامام علی(ع) که نام او قرین عدالت است نه تنها در جهان اسلام و عالم تشیع بلکه در تاریخ بشریت به‌عنوان اندیشمند و سیاست‌مدار طلایه‌دار عدالت مطرح بوده است؛ بنابراین، علی(ع) نه تنها به‌عنوان امیر فصاحت و بلاغت در میدان سیاست نظری، بلکه به‌عنوان امام مساوات و عدالت در میدان سیاست عملی، منش او در دوران زمامداری به‌عنوان تراز عدالت می-تواند به‌عنوان الگوی کاربردی عدالت در ابعاد مختلف توسط نظام‌های سیاسی به کار بسته شود. از این‌رو، هدف پژوهش حاضر، ترسیم عدالت در سیره عملی دوران حکمرانی آن حضرت بود و پرسش پژوهش حاضر این بود که عدالت در دوران حکومت علی(ع) چه جایگاهی داشت؟ فرضیه پژوهش در پاسخ به پرسش مزبور این است که عدالت در سیره عملی دوران حکمرانی امام، نقش محوری دارد همان طور که وجه نمایان سیره نظری امام، عدالت است. با بررسی فرضیه مزبور، یافته پژوهش حاضر با کاربرد روش کتابخانه‌ای ـ اسنادی ـ توصیفی ـ تاریخی ـ تحلیلی این شد که عدالت در دوران حکمرانی آن حضرت، بنیان حکومت علوی بود و آن حضرت، فلسفه قبول زمامداری و حکومت را اجرای عدالت اعلام نمود و در دوران حکمرانی خویش از هیچ کوششی برای تحقق عدالت در عرصه‌های گوناگون سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی دریغ نورزید. از این‌رو می‌توان گفت: علی(ع) در دوران حکمرانی خویش، تراز عدالت را به مثابه سنگ محک واقعی و عملی ترازوی عدالت برای سنجش عیار عدالت حکومت‌های همه اعصار و امصار ارائه داده است.