بررسی رابطه بین شاخص‌های عدالت و رشد اقتصادی در اقتصاد ایران از دیدگاه اقتصاددانان اسلامی

نویسندگان

1 دانش‌آموخته دکتری علوم اقتصادی، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد، ایران.

2 دانشیار دانشکده معارف اسلامی و اقتصاد، دانشگاه امام صادق (ع)، تهران، ایران

doi
10.30473/egdr.2024.69366.6777
چکیده

در این مقاله رابطه بین عدالت از دیدگاه اسلامی و رشد اقتصادی بررسی می‌شود. در پژوهش حاضر سعی شده است، مطابق با رویکرد شهید آیت الله محمد باقر صدر و دیگر اقتصاددانان اسلامی از عدالت، شاخص‌های عدالت در مرحله توزیع قبل از تولید و توزیع بعد از تولید در نظر گرفته شده و رابطه بین عدالت و رشد در دو مدل بررسی شود. نتایج تخمین مدل اول با استفاده روش خودتوضیح برداری با وقفه‌های گسترده (ARDL) طی دوره زمانی 98-1357 نشان می‌دهد که شاخص فیزیکی کیفیت زندگی به‌عنوان شاخص عدالت قبل از تولید و شاخص رفاه آمارتیاسن به‌عنوان شاخص عدالت بعد از تولید، در کوتاه‌مدت و بلندمدت اثر مثبت بر رشد تولید ناخالص داخلی دارد. همچنین، نتایج مدل دوم با استفاده از روش حداقل مربعات کاملا اصلاح‌شده (FMOLS) طی دوره زمانی 98-1375 نشان می‌دهد که شاخص رفاه آمارتیاسن و شاخص آزادسازی اقتصادی به‌عنوان شاخص عدالت اجتماعی اثر مثبت بر رشد تولید ناخالص داخلی دارد. بنابراین، برای اثر‌گذاری عدالت بر بهبود رشد لازم است به عدالت در مراحل مختلف تولید توجه ویژه‌ای شود و برقراری و حفظ عدالت اقتصادی و اجتماعی می‌تواند نقش زیادی در افزایش تولید ناخالص داخلی و توسعه پایدار داشته باشد.