بهینه‌سازی چندهدفه زنجیره تأمین معکوس پایدار زباله‌های جامد شهری با در نظر گرفتن عدم قطعیت : رویکرد بهینه‌سازی استوار

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد، گروه مدیریت، دانشکده مدیریت و مالی، دانشگاه خاتم، تهران، ایران

2 استادیار، گروه مدیریت، دانشکده مدیریت و مالی، دانشگاه خاتم، تهران، ایران

3 استادیار، گروه مدیریت، دانشکده مدیریت و مالی، دانشگاه خاتم، تهران، ایران

doi
چکیده

در سال‌های اخیر، مدیریت پسماند به دلیل افزایش جمعیت، شهرنشینی و تولید زباله، به یک چالش جدی تبدیل شده است. مدیریت نادرست پسماند نه تنها به محیط‌زیست آسیب می‌زند و آلودگی را افزایش می‌دهد، بلکه هزینه‌های اقتصادی را نیز افزایش داده و اثرات منفی بر سلامت و کیفیت زندگی انسان‌ها دارد. بنابراین، طراحی یک زنجیره تأمین پایدار که ابعاد اقتصادی، زیست‌محیطی و اجتماعی را همزمان در نظر بگیرد، بسیار مهم است. همچنین، به دلیل وجود عدم ‌قطعیت‌هایی مانند تغییر در حجم زباله‌های تولیدی و هزینه‌های زنجیره تأمین، در نظر گرفتن این عوامل در  مدیریت پسماند ضروری است. هدف این پژوهش، توسعه مدل ریاضی شبکه زنجیره تأمین معکوس پایدار جهت مدیریت پسماند جامد شهری است. در این مدل، پارامترهای هزینه‌های حمل‌ونقل بین مراکز به‌عنوان پارامترهای غیرقطعی در نظر گرفته شده‌اند. همچنین جهت در نظرگرفتن عدم قطعیت از رویکرد بهینه‌سازی استوار و روش برتسیمس‌وسیم استفاده شده است. در نهایت جهت بررسی اعتبار مدل یک مثال عددی حل شده است که با توجه به چندهدفه بودن مدل از روش محدودیت اپسیلون برای حل استفاده شده است. بر اساس نتایج، مدل طراحی‌شده می‌تواند هزینه‌های مدیریت پسماند، از جمله هزینه‌های انتقال پسماند و هزینه‌های عملیاتی مانند جمع‌آوری، تفکیک، پردازش، بازیافت را کاهش دهد.