تعیین گرده¬زای مناسب برای ارقام و ژنوتیپ¬های بادام شاهرود 12، شکوفه و سلکسیون 10-4-K با استفاده از تکثیر اختصاصی آلل¬های ناسازگاری

نویسندگان

1 دانشجوی سابق کارشناسی ارشد علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا همدان

2 استادیار گروه باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا همدان

3 استادیار گروه باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا همدان

4 استادیار بخش تحقیقات باغبانی، موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، کرج

5 دانشجوی سابق کارشناسی ارشد علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا همدان

doi
چکیده

آلل­های خودناسازگاری 16 رقم و ژنوتیپ بادام با استفاده از آغازگرهای اختصاصی و عمومی بررسی شد و هم­چنین هم­پوشانی گلدهی آن­ها با ارقام شاهرود12، شکوفه و سلکسیون 10-4-K تعیین گردید. به­طور کلی 12 آلل مختلف با استفاده از آغازگرهای اختصاصی و عمومی شناسایی گردید. با استفاده از آغازگرهای اختصاصی 5 آلل خودناسازگاری 1S، 2S، 7S، 8S و 9S و آلل خودسازگاری Sf در ارقام و ژنوتیپ­های مورد بررسی تکثیر گردید. برای 5 رقم و ژنوتیپ هر دو آلل، در 7 رقم و ژنوتیپ تنها یک آلل و برای 4 رقم و ژنوتیپ هیچ آللی شناسایی نشد. با استفاده از آغازگرهای عمومی دومین اینترون ژن ناسازگاری 31 آلل از مجموع 32 آلل  ناسازگاری موجود در ارقام شناسایی گردید. در 15 رقم و ژنوتیپ هر دو آلل و در ژنوتیپ7 تنها آلل 5S تکثیر گردید. آلل­های 1S و 3S دارای بیشترین فراوانی بوده و به­ترتیب در 8 و 5 رقم و ژنوتیپ شناسایی شدند. تاریخ شروع گلدهی، تمام گل و پایان گلدهی ارقام و ژنوتیپ­ها  یادداشت برداری  شده و درصد هم­پوشانی گلدهی آن­ها با ارقام شاهرود12، شکوفه و سلکسیون 10-4-K تعیین گردید. با در نظر گرفتن ژنوتیپ ناسازگاری و درصد هم­پوشانی گلدهی گرده­زاهای مناسب برای ارقام مورد بحث تعیین شد. برای سلکسیون 10-4-K ژنوتیپ­های 11-10-K، 12-14-K، 30-16-K، 25-16-K، 4-12-K و ارقام شاهرود12 و مارکونا؛ برای رقم شاهرود12 ژنوتیپ 10-4-K و رقم مارکونا؛ و برای رقم شکوفه ارقام سوپرنوا، سهند، تونو، ژنوتیپ 8، ژنوتیپ 7 و ژنوتیپ 25-16-K به­عنوان گرده­زا مناسب پیشنهاد می­شوند.