طراحی مدل سواد برنامهریزی درسی معلمان دوره ابتدایی برمبنای نظریه دادهبنیاد
نویسندگان
1 استادیار گروه برنامه ریزی درسی، واحد میمه، دانشگاه آزاد اسلامی، میمه، ایران
2 استادیار گروه علوم تربیتی و روانشناسی ،دانشگاه پیام نور ،تهران ،ایران
3 دانشگاه آزاد اسلامی واحد میمه,اصفهان,ایران
doi
10.22099/jcr.2026.8614چکیده
هدف تحقیق طراحی مدل سواد برنامهریزی درسی معلمان دوره ابتدایی برمبنای نظریه دادهبنیاد بود. روشتحقیق کیفی از نوع دادهبنیاد بود. حوزه مورد مطالعه کلیه معلمان دوره ابتدایی شهرستان امیدیه در سال تحصیلی1401-1402 بود. روش نمونه گیری نظریه ای و تارسیدن به اشباع نظری حجم نمونه 15نفر انتخاب شد. روش گردآوری داده ها مصاحبه نیمه ساختاریافته استفاده شد. تحلیل دادهها بر اساس فرایند کدگذاری باز، محوری و گزینشی مبتنی بر روش داده بنیاد با استفاده از نرم افزار مکس کیودا نسخه 2020 انجام شد. یافتهها شامل شرایط علی (زیرساختهای سیستمی، شایستگیهای حرفه معلمی، انسانی وآکادمیک)، شرایط زمینهای (شرایط فنی و دینامیک آموزشی، شرایط حرفهای معلم، شرایط یادگیری فراگیران، شرایط کارکنان مدرسه، شرایط مالی جامعه، حمایت همهجانبه والدین)، شرایط مداخلهگر (محیط آموزشی بسته، عدم تفاهم والدین، منفعل بودن فراگیران، ضعف زیرساختهای مالی و آموزشی، مشکلات همهجانبه معلم)، راهبردها (کاربرد روشهای بدیع آموزشی، آموزش تفکرمحوری، آموزش آنلاین و از راه دور، یادگیری متقابل از همکاران، ارتقا برنامهریزی آموزشی معلمان، بکارگیری منابع یادگیری، خلق برنامههای کمک درسی، طراحی برنامه آموزشی، تعامل درست با دانشآموزان، ارتقا سطح علمی معلم، بهبود تعامل با والدین، تخصیص بودجه و امکانات مالی، سنجش نظاممند عملکرد معلم، تجلیل از منزلت معلم، ایجاد فضای آموزشی متعالی ، ارتقا بلوغ عاطفی معلم ،ارتقا اخلاقمداری،مدیریت تفویض اختیار،تبیین نقش فرهنگسازی معلم،نظارت بر استخدام معلمان)، پیامدها (تغییر نقش یادگیری و یادگیرنده، ارتقای آموزش علمی، بهبود نگرش معلم، کیفیت زندگی معلم)، پدیده اصلی( توانایی تدوین مسیر، توانایی نیازسنجی، توانایی اجرا) بدست آمد که به صورت مدلی میتواند مبنای سواد برنامهریزی درسی معلمان دورهابتدایی قرار گیرد.