ارزیابی طول دورههای خشک وابسته به بارش با نگرش دورنمای تغییر اقلیم در استان کهگیلویه و بویراحمد
نویسندگان
1 گروه جغرافیا، دانشکده ادبیات و علوم انسانی ، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران
doi
10.48308/esrj.2023.103059چکیده
در این پژوهش برای بررسی طول دورههای خشک در استان کهگیلویه و بویراحمد ابتدا پایگاه ماتریس دادهای از بارش روزانه برای دوره آماری 2020-1990 مربوط به 25 ایستگاه بارانسنجی و سینوپتیک استان تشکیل گردید. جهت تعیین میزان تشابه رفتاری دادهها در تمامی پهنهها و تعریف و تخصیص تمامی ایستگاهها بر مبنای یک معیار همگن، تست همگنی (HT) انجام شد تا صحتسنجی دادهها مبنایی برای مطالعات پایه قرار گیرند. دادههای بارش به کمک آزمون نیکوئی برازش (Goodness of fit test)، برای تعیین درجه اختلاف دادههای مشاهداتی و مورد انتظار برازش شدند.برای تداوم و زمان برگشت دورهها از الگوریتم توزیع تجربی مرتبه دوم زنجیره مارکوف استفاده شد. نتایج نشان داد که رخداد روز بارانی پس از یک روز بارانی دیگر (n11)، در مناطق مرطوب شرقی با 21 درصد احتمال از درصد رخداد کمی برخوردار است. در مقابل در پهنههای خشک استان (مرکز و جنوب)، فراوانی و درصد رخداد یک دوره خشک به دنبال دوره خشک دیگر یعنی تابع (n00) به ترتیب با 2159 روز و 80 درصد احتمال رخداد محتملتر است. در نهایت پیشیابی تغییرات اقلیمی با نگرش ارزیابی دورههای خشک با الگوریتم مدل HADGEM2-ES مربوط به گزارش پنجم هیئت بین دول تغییر اقلیم (IPCC-IR5)، در دهه میانی نشان داد که پهنههای مرطوب استان مانند یاسوج، سیسخت و کاکان پهنههای خطرپذیر در برابر نوسانات اقلیمی هستند و بهطور میانگین 15 تا 18 درصد خشکتر خواهند شد.