الگوی مفهومی توسعه حرفه‌ای معلمان ابتدایی با رویکردآینده پژوهی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری برنامه ریزی درسی دانشگاه بیرجند، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، بیرجند، ایران

2 دانشیار گروه علوم تربیتی، دانشگاه بیرجند، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، بیرجند، ایران

3 دانشیار گروه علوم تربیتی، دانشگاه بیرجند، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، بیرجند، ایران

doi
10.22099/jcr.2022.6762
چکیده

عصر آینده، عصر شبکه‌ها است، اما نه شبکه‌های تکنولوژی، بلکه شبکه‌های انسانی و عصر هوشمندی مجموعه انسانی در شبکه‌های جهانی است و نقش معلمان به عنوان هسته مرکزی نظام آموزشی با رویکرد توسعه حرفه­ ا­ی بیش از پیش مورد توجه خواهد بود. پژوهش حاضر با هدف طراحی الگوی توسعه حرفه ­ای معلمان با رویکرد آینده­ پژوهی انجام­ گرفته است. این پژوهش از نوع کاربردی و با روش پژوهش نظریه ای انجام‌گرفته است. همچنین شیوه‌های گردآوری اطلاعات میدانی بوده است و از روش کدگذاری باز، محوری و گزینشی و نظرورزی محققان برای تجزیه و تحلیل استفاده شده است. مشارکت‌کنندگان در پژوهش شامل 10 نفر از معلمان ابتدایی ،3 نفر از مدیران این مدارس و 2 نفر از کارشناسان آموزش منابع انسانی اداره آموزش و پرورش شهرستان سرایان بودند که به صورت هدفمند (ملاک محور) و بر اساس قاعده اشباع نظری انتخاب شدند. معیار هدف­مندی داشتن مدرک کارشناسی ارشد و دکتری و حداقل سابقه خدمت 20 سال است. ابزار پژوهش مصاحبه نیمه ­ساختاریافته است. برای تأمین روایی و پایایی از معیارهای لینکن و کوبا (1980) استفاده شد. یافته­ های پژوهش نشان داد که مدل مفهومی توسعه حرفه­ ای معلمان متناسب با آینده دارای مبانی معرفت دینی، فرهنگی و اجتماعی، سیاسی و اقتصادی است. این مدل همچنین دارای دو بعد درونی و بیرونی است که بعد درونی شامل فردی، مهارت­ ورزی و محتوایی و بعد بیرونی شامل فناوری، سازمانی و ارتباطات است. براساس نتایج بدست آمده، سه سناریو یعنی نوع مطلوب، موجود و نوع  بحرانی با توجه به مدل قابل تبیین است.