فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

تغییرات مکانی در خصوصیات خاک به دلیل تغییر در فاکتورهای زمین­شناسی و خاک­شناسی دخیل در تشکیل خاک جزء ذاتی آن به شمار می­رود. هدف از این مطالعه بررسی تغییرپذیری مکانی عامل فرسایش­پذیری خاک در حوزه آبخیز نومه رود واقع در شهر نور استان مازندران می­باشد. بدین منظور ابتدا منطقه مورد نظر به شبکه­های یک کیلومتر مربعی (1000متر*1000متر) تقسیم­بندی شد و در هر شبکه از عمق 0 تا 30 سانتی متری به تعداد 2 الی 3 نمونه خاک و جمعا 135 نمونه خاک از کل منطقه اخذ گردید. سپس پارامتر ساختمان خاک، درصد مواد آلی، نفوذپذیری، درصد شن درشت، درصد شن خیلی­ریز + سیلت اندازه­گیری شدند و فاکتور فرسایش­پذیری خاک تعیین گردید. پس از بررسی و آزمون نرمال بودن داده­ها، تغییرپذیری مکانی فرسایش­پذیری خاک با استفاده از تغییرنما و نسبت اثر واریانس اثر قطعه­ای به واریانس کل مورد بررسی قرار گرفت. سپس مناسب­ترین مدل تئوری به داده­های تجربی برازش داده شد. جهت انتخاب مدل درون­یابی مناسب از تخمینگرهای کریجینگ و روش­های معین (IDW و RBF) در محیط نرم افزاری GS+ استفاده به عمل آمد. انتخاب بهترین روش و مدل براساس کم­ترین خطای MAE  و RMSE صورت پذیرفت. نتایج نشان داد که از بین روش­های مورد بررسی، روش کریجینگ (0320/RMSE=0 ) به عنوان مناسبترین روش درون­یابی و الگوی گوسی نیز به عنوان بهترین مدل برازش داده شده برای داده­های فاکتور فرسایش­پذیری خاک در منطقه شناخته شده است. دامنه وابستگی مکانی برای این متغیر نیز براساس بهترین روش حدود 3500 متر به دست آمده است.