فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

یکی از علوم قرآن کریم که در فهم، ترجمه و تفسیر کلام الهی تأثیر مستقیم دارد، «علم قرائات قرآن» است. به همین سبب، این علم از دیرباز، مورد توجه مفسران قرآن بوده و تلاش جمعیِ ایشان بر این بوده که با توجه به قرائتهای مختلف و تأثیر دادن آنها در فهم قرآن، بتوان بهترین برداشت را مطابق قرائت مقبول عرضه نمود. همین اثرگذاری، در ترجمه نیز خود را می‌نمایاند. در این مقاله، پس از مرور بر تعاریف و عناوین پایه‌ای، موارد اختلاف قرائات از میان هفت قرائت مشهور (قرائات سبع) که بر تفسیر قرآن تأثیر دارند، در سوره مبارکه بقره شمارش شده است. در پی آن، اختلاف تفسیری در این موارد، بررسی گردیده و ترجمه فارسی آیات مورد نظر در آن سوره، در ترجمه‌های رشیدالدین میبدی (ترجمه کهن از اهل‌‌سنت) و ابوالفتوح رازی (ترجمه کهن از شیعیان)، مهدی الهی قمشه‌ای (نخستین ترجمه فارسی معاصر)، ناصر مکارم شیرازی و محمدمهدی فولادوند (دو ترجمه متداول معاصر) مقایسه می‌شود. از رهگذر این بررسی، میزان تطابق ترجمه‌های یاد شده با روایت حفص از عاصم به عنوان مشهورترین قرائت در سده‌های اخیر مشخص می‌شود.