اندازهگیری میزان هموارسازی مخارج مصرفی خوراکی در برابر شوکهای موقت و دائمی درآمد خانوارها در ایران
نویسندگان
1 دانشجوی دکترای اقتصاد دانشگاه بوعلی سینا همدان، همدان، ایران
2 استادیار اقتصاد دانشگاه بوعلی سینا همدان، همدان، ایران
doi
چکیده
مصرف کالاها و خدمات یکی از اصلیترین متغیرهای اقتصادی منعکسکننده شرایط رفاه خانوارها در یک جامعه و نیز محرک تقاضای کل و هدف تولید در اقتصاد است. بدین ترتیب اندازهگیری میزان انتقال شوکهای درآمد به مصرف خانوار در راستای درک توانایی هموارسازی مصرف و بررسی تغییرات رفاهی افراد تحت شرایط بیثباتی درآمد و نیز در طراحی و ارزیابی سیاستهای بهینه اجتماعی و جهتدادن این سیاستها با هدف افزایش قدرت خرید، حفظ و ارتقای سطح رفاه خانوارها نقش مهمی ایفا میکند. هدف از این مطالعه اندازهگیری میزان هموارسازی مخارج مصرفی خوراکی خانوارها در ایران در برابر شوکهای دائمی و موقت درآمد با استفاده از دادههای پانلی متشکل از درآمدها، هزینهها، شاخصهای اجتماعی خانوارهای ایرانی از قبیل سن، جنسیت، تحصیلات، وضع فعالیت، وضعیت زناشویی طی سالهای 1393-1388 و از قیود کوواریانس تحمیل شده بر رشد درآمد و مصرف جهت شناسایی مقادیر پارامترهای شوکهای دائمی و موقت درآمد، است. نتایج به دستآمده نشان میدهند که گرچه بیمه تقریباً کامل برای مخارج خوراکی خانوارها در مقابل شوکهای موقت و دائمی درآمد طی دوره مورد بررسی وجود دارد، اما برای شوکهای موقت به میزان بیشتری مورد هموارسازی قرار گرفته است. همچنین عواملی مانند افزایش سطح تحصیلات، شهرنشینی، متأهل بودن و اشتغال همبستگی مثبت با درآمد دارند به طوری که نقش مهمی قدرت هموارسازی مصرف خانوار به ازای شوکهای درآمد داشتهاند.