مدیریت یکپارچه منابع آب در استان خراسان شمالی؛ بهکارگیری روش تحلیل شبکه برای یافتن فرصتها و بازدارندهها
نویسندگان
1 گروه برنامهریزی و طراحی شهری و منطقهای، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
2 گروه برنامهریزی و طراحی شهری و منطقهای، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
doi
10.52547/esrj.11.4.235چکیده
بهدلیل قرارگیری ایران در منطقه خشک و محدودیت منابع آب آن، مدیریت منابع آب یکی از ضروریترین موضوعات مورد بحث درکشور است. استان خراسان شمالی نیز در منطقه خشک و نیمهخشک کشور قرار دارد که کمبود منابع آب تجدیدپذیر از ویژگیهای آن است. مطالعات انجام شده نشان از این دارد که مدیریت آب در کشورهای مختلف با چالش سیاستگذاری و تصمیمگیری چندپاره و بخشی، اهداف رقابتی و گاه متضاد روبهرو است در پاسخ به این چالش، «رویکرد مدیریت یکپارچه منابع آب» بهعنوان راهی برای درگیرکردن ذینفعان در عملکردهای گوناگون، سطوح قلمرویی متفاوت و در دورههای زمانی چندگانه در مدیریت منابع آب مطرح شده است. در این چارچوب، این مقاله هدف اصلی خود را بر شناسایی این ذینفعان و اندازهگیری میزان انسجام و یکپارچگی آنها متمرکز کرده است و برای دستیابی به این هدف از روش «تحلیل شبکه ذینفعان» در مدیریت منابع طبیعی با بهکارگیری نرمافزار UCINET6 استفاده میکند. نتایج تحلیل در این روش نشان از این دارد که شرکت آب منطقهای و استانداری استان خراسان شمالی دارای بالاترین درجه مرکزیت ورودی بوده و در نتیجه ذینفع کلیدی محسوب میشوند. نتایج سطح میانی تحلیل مربوط به میانکنشهای میان ذینفعان نشان می-دهد که یکپاچگی و انسجام در زیرگروه حفاظتی بیشتر از سایر زیرگروهها است و بیشترین کشمکشها نیز بین نهادهای توسعهای و نهادهای حفاظتی استان قابل ردیابی است. در تحلیل شاخصهای کلان شبکه نیز شاخص تراکم شبکه (معادل با 34 درصد) نشاندهنده سطح پایین یکپارچگی و انسجام سازمانی در کل شبکه ذینفعان استان است.
