به‌کارگیری روش تدریس تکلیف‌محور در آموزش ترجمه: چالش‌ها و چشم‌انداز‌ها

نویسندگان

1 استادیار گروه آموزش زبان انگلیسی، دانشکدۀ علوم انسانی، دانشگاه خاتم، تهران، ایران

2 گروه زبان انگلیسی، دانشکدۀ علوم انسانی، دانشگاه خاتم، تهران، ایران.

doi
10.52547/LRR.13.6.4
چکیده

امروزه، یکی از چالش‌های اصلی در حرفۀ ترجمه در ایران آموزش مترجمان کارآمد از طریق روش‌های علمی و روزآمد است، در حالی که روش‌های تدریس زبان دوم عموماً پیشرفت پرشتاب‌تری را ترسیم کرده‌اند. تحقیق حاضر تلاشی است بین‌رشته‌ای در راستای بررسی امکان اعمال برخی از این دستاوردهای آموزشی به روش‌های تدریس ترجمه با تأکید ویژه بر روش تدریس تکلیف‌محور[1]. به همین منظور، ابتدا مؤلفه‌های تدریس تکلیف‌محور با اتکا به پیشینۀ تحقیق، پرسش‌نامۀ آزاد با هفده مدرس ترجمه، و تکنیک دلفی با شش متخصص، تبیین و نشان داده شد که انتقال این روش تدریس به آموزش ترجمه می‌تواند در قالب شش مؤلفۀ اصلی شامل بافتارمندی، تعامل، تعادل معنا و ساختار، فرایندمحوری، فراگیرمحوری و خودارزیابی با 22 زیرمجموعه صورت پذیرد. سپس، برای کارآزمایی این روش تدریس، براساس همین مؤلفه‌ها یک کارگاه سه ساعته تدریس تکلیف‌محور ترجمه طراحی و برگزار شد و چالش‌ها و چشم‌اندازهای آن با ثبت نظرات و بازخوردهای شرکت‌کنندگان از طریق مصاحبۀ گروهی و نیم‌ساختاریافته به ترتیب پیش و پس از کارگاه، موردارزیابی قرار گرفت. تحلیل محتوایی داده‌ها نشان داد که هرچند این روش خالی از خلل نبوده، اما به‌صورت کلی مورداستقبال شرکت‌کنندگان قرار گرفت. مهم‌ترین مزیت عنوان‌شده، ماهیت مشارکتی و دانشجومحور این روش و پرتکرارترین انتقاد نسبت‌به آن چالش‌برانگیزی و زمان‌گیر بودن طراحی و اجرای آن بود. ماحصل تحقیق حاضر می‌تواند الگویی باشد در تهیۀ برنامۀ درسی یا طرح درس‌های به‌روزتر در رشتۀ ترجمه و محرکی برای آزمودن روش‌های جدید تدریس ترجمه. [1] Task Based Language Teaching (TBLT)