ارزیابی ساختار فضایی و تدوین راهبردهای توسعه شهری شهر جدید پردیس
نویسندگان
1 دانشجوی دکترای جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه تربیت مدرس
2 دانشجوی دکترای جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشکدۀ جغرافیا، دانشگاه تهران
3 استاد جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشکدۀ جغرافیا، دانشگاه تهران
4 دانشجوی دکترای جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه تربیت مدرس
doi
10.22059/jhgr.2013.36134چکیده
ساختار فضایی شهرها به روابط مختلف و متقابل تمامی نیروها و عوامل موجود در شهر بستگی دارد. این عوامل میتواند دربرگیرندۀ نیروی بازار، فعالیتها، زیرساختهای شهری و خدمات گوناگون باشد که همواره ارتباطی پیچیده و متقابل داشته و گاهی اوقات این پیچیدگی، حتی مانع رسیدن به الگوی مناسب توسعه و ساخت شهر در مقیاس کلان و برنامهریزی و تنظیم سیاستهای شهری در مقیاس خُرد میشود. درنتیجه، لزوم نگرش جدی به برنامهریزی ساختار فضایی شهر اهمیت مییابد و برنامهریزی آن بایستی با توجه به ساختار حاکم بر شهرها انجام شود. هدف از این پژوهش ارزیابی و تحلیل ساختار فضایی شهر جدید پردیس و عوامل مؤثر بر آن از طریق شاخصهای مختلف (جمعیتی، اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی، بهداشتی ـ درمانی، زیربنایی، حملونقل و ارتباطات و کالبدی) است. روش پژوهش از نوع توصیفی ـ تحلیلی است. ابتدا بررسیهای کلی کالبدی، ازجمله سیمای شهر و کاربریها انجام گرفت و ساخت و کالبد شهر جدید پردیس معرفی شد. سپس به ارائۀ نقاط قوت، ضعف، فرصتها و تهدیدهای مرتبط با ساختار فضایی شهر پرداخته و جدول مدل راهبردی تلفیقی تهیه شد. پس از آن با تحلیل سلسلهمراتبی، به وزندهی هر یک از معیارهای نقاط قوت، ضعف، فرصتها و تهدیدها پرداخته و اوزان هر یک از زیر معیارهای این معیارها محاسبه شد. نتایج حاصل از پژوهش نشان میدهد که شهر جدید پردیس با وجود برخورداری از فرصتهای مناسب برای رشد و توسعۀ فضایی متوازن، از عدم تعادل در ساختار فضایی رنج میبرد و به ساماندهی فضایی ـ مکانی نیازمند است. سرانجام در راستای حل مشکلات ساختار فضایی شهر پردیس، راهبردها و سیاستهای مناسب برای ارتقای کیفیت محیط زندگی شهر ارائه شده است.