معرفی و بررسی رخداد کانی سپیولیت در منطقه تنبو، جنوب شرقی میناب، ایران

نویسندگان

1 گروه ژئوتکنیک دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران

doi
10.52547/esrj.10.3.77
چکیده

منطقه تنبو در بخش سندرک واقع در جنوب شهرستان میناب قرار دارد. این منطقه در نقشه زمین‌شناسی 1:250.000 طاهرویی در غربی‌ترین قسمت زون افیولیتی مکران واقع می­شود. در این تحقیق کانی‌های فیبری برای اولین بار در شمال روستای تنبو معرفی و رخداد آن مورد بررسی قرار می­گیرد. مطالعات اولیه این تحقیق با هدف تاثیرات زیست محیطی سنگ­های افیولیتی در این منطقه انجام شد. سپس شناسایی کانی­های فیبری براساس مشاهدات صحرایی، مطالعات میکروسکپی و انجام آنالیزهای شیمیایی (XRD و XRF) صورت گرفت. نتایج آنالیز شیمیایی XRD و مطالعات میکروسکپی نشان می­دهد که کانی‌های فیبری نوعی کانی رسی به نام "سپیولیت"­ هستند. طول الیاف سپیولیت­های شناخته شده در این منطقه گاهی به حدود 60 سانتی­متر می­­رسد و نسبت طول به عرض آنها بیش از 1200 است. مقایسه اکسیدهای اصلی حاصل از آنالیزهای شیمیایی XRF بر روی کانی­های فیبری روستای تنبو با نمونه­های شناخته شده در ایران و دیگر کشورها، وجود کانی سپیولیت را در این منطقه تایید می­کند. ساختار تشکیل سپیولیت منطقه تنبو به صورت ثانویه است زیرا به صورت پوششی بر روی سنگ­های کربناته قرار گرفته است. با توجه به شواهد سنگ شناسی و اطلاعات ژئوشیمیایی، سپیولیت­های منطقه تنبو، حاصل واکنش­های شیمیایی محلول­های هیدروترمالی با سنگ­های هارزبورژیتی غنی از آهن و منیزیم هستند که تحت اثر دما و فشار بخار آب بالا دگرسان شده­اند، به­طوری که انحلال آهن، کلسیم و منیزیم در حضور دی اکسید کربن صورت گرفته است. طی این فرایندها، تغییرات شیمیایی کریزوتیل در حضور محلول­های گرم که غنی از CO2، H2O و SiO2 هستند، به تولید مجموعه­ای از کانی­های کلسیت، مگنزیت و سپیولیت آهندار منجر شده است.