فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

تحلیل فرایند شکل­گیری زبان عرفانی با توجه به سرچشمۀ اصلی آن یعنی قرآن، ساحت پژوهشی مهم و تازه­ای است که به دلیل تنوع و وسعت متون عرفانی، پژوهش­های بنیادین و خلاقانه­ای را می­طلبد که بتوانند در کشف ابعاد پنهان این زبان راهگشا باشند. بنابراین هدف این پژوهش ارائۀ یک الگوی پیشنهادی تازه­ برای تحلیل فرایند شکل­گیری زبان عرفانی است که با عنوان رفتارشناسی واژه معرفی می­گردد. رفتارشناسی واژه که به تحلیل تغییرات معنایی واژه­های قرآنی در متون تعلیمی عرفانی می­پردازد، گامی در جهت تحلیل خلاقانۀ فرایند شکل­گیری زبان عرفانی است. الگوی رفتارشناسی واژه، با بهره­گیری از مزیت­های نظریۀ میدانی1 کرت لوین2 در روان­شناسی و نظریۀ ایزوتسو، شکل تازه­ای از تحلیل زبان عرفانی را پدید می­آورد. نظریۀ میدانی لوین به سبب توجه به تأثیرات محیطی بر رفتار3 و نظریۀ ایزوتسو به دلیل توجه به تأثیر مستقیم قرآن بر عرفان و تصوف اسلامی و مبحث معنی اساسی و معنی نسبی در این پژوهش کارآمد­ند. دستاورد پژوهش آن است که رفتارشناسی واژه را به عنوان راهی تازه در جهت تحلیل زبان عرفانی ارائه می­کند.