بررسی و مقایسهی اثرات قیمت نفت خام و مالیات فرآوردههای نفتی بر روی قیمت و مقدار تقاضای تعادلی فرآوردههای نفتی در کشورهای عضو OECD
نویسندگان
1 گروه اقتصاد، دانشکده اقتصاد و علوم سیاسی، دانشگاه شهید بهشتی
2 دانشجوی دکتری اقتصاد دانشگاه ساسکاچوان کانادا
doi
چکیده
کشورهای صنعتی همواره در مذاکرات خود با کشورهای تولید کننده نفت به خصوص کشور های عضوOECD با اشاره به اینکه افزایش قیمت نفت باعث کاهش رشد اقتصادی می شود، خواهان تلاش این کشورها برای کنترل قیمت نفت با افزایش عرضه نفت هستند.در این مطالعه ضمن تحلیل سیاستهای انرژی و اهداف وضع مالیات روی فرآوردههای نفتی در کشورهای صنعتی، اثرات قیمت نفت خام و مالیات فرآوردههای نفتی بر روی قیمت و مقدار تقاضای تعادلی فرآوردههای نفتی با ارائهی یک مدل اقتصاد سنجی مورد تحلیل و بررسی قرار میگیرد.نتایج این مطالعه نشان میدهد که اثر مالیات فرآوردههای نفتی روی قیمت و مقدار تقاضای تعادلی فرآوردههای نفتی بیشتر از اثر قیمت نفت خام میباشد، چرا که افزایش یک درصدی قیمت نفت خام، قیمت تعادلی فرآورده را به شرط ثابت بودن سایر شرایط 22/0 درصد افزایش میدهد، در حالیکه افزایش یک درصدی مالیاتها، قیمت تعادلی فرآورده را 61/0 درصد افزایش میدهد؛ یعنی اثر آن تقریبا سه برابر تأثیر افزایش نفت خام است. همچنین بر مبنای نتایج حاصل شده، افزایش یک درصدی قیمت نفت خام، مقدار تقاضای تعادلی فرآورده را به شرط ثابت بودن سایر شرایط 03/0 درصد کاهش میدهد، در حالیکه افزایش یک درصدی مالیاتها، 07/0 درصد مقدار تقاضای تعادلی فرآورده را (که از نظر کشورهای صنعتی نقش مهمی در تولید و رشد اقتصادی آنها دارد) کاهش میدهد، یعنی اثر آن تقریبا 2 برابر تأثیر افزایش قیمت نفت خام است، بنابراین کشورهای تولید کنندهی نفت میتوانند در مذاکرات و چانهزنیهای خود با کشورهای مصرفکننده به تبیین نقش مالیات بر قیمت فرآوردههای نفتی بپردازند و از آنها بخواهند که در جهت تثبیت قیمت فرآورده، تعدیل لازم را در مالیاتها انجام دهند .