بررسی اثر حذف یارانهی کالاهای اساسی بر متغیرهای عمدهی اقتصاد کلان در چارچوب یک الگوی اقتصاد سنجی کلان ساختاری
نویسندگان
1 کارشناس ارشد علوم اقتصادی دانشگاه شهید بهشتی
2 گروه اقتصاد، دانشکده اقتصاد و علوم سیاسی، دانشگاه شهید بهشتی تهران
doi
چکیده
در دوران پس از پیروزی انقلاب اسلامی، با وقوع جنگ تحمیلی و استقرار شرایط تورمی در ایران، دولتها تلاش کردند با پرداخت یارانه بر روی کالاهای اساسی، اقشار آسیب پذیر جامعه را مورد حمایت قرار دهند، اما استمرار پرداخت یارانه برای سالیانی دراز، سبب شده است تا قیمتهای نسبی به طور گسترده ای تحریف شده، از یک سو مانع تخصیص بهینه منابع شوند و از سوی دیگر با ایجاد کسری بودجه و افزایش هزینههای دولت، آثار سوئی را بر اقتصاد ملی بر جای گذارند. به تازگی دولت با مطرح کردن طرح تحول اقتصادی که یکی از محورهای اصلی آن هدفمند کردن یارانههاست، سعی دارد به منظور افزایش رشد اقتصادی و رسیدن به عدالت اجتماعی، نظام یارانهها را اصلاح کند. اما سؤال پیشِ رو این است که حذف یارانهی کالاهای اساسی، جدای از تغییر در قیمت حاملهای انرژی، چه اثرات احتمالی سوئی را بر اقتصاد کشور تحمیل خواهد کرد. این مطالعه در چارچوب یک الگوی اقتصادسنجی کلان ساختاری، به بررسی اثرات حذف یارانهی کالاهای اساسی بر متغیرهای عمدهی اقتصاد کلان همچون نرخ تورم و رشد اقتصادی، پرداخته است. در سناریوی اول که یارانهی کالاهای اساسی به صورت یکباره حذف میشود، نرخ تورم در سال اول اجرا، با 4/7 افزایش، به 2/22 درصد خواهد رسید. همچنین نرخ رشد اقتصادی با 06/4 درصد کاهش به 96/1 درصد تنزل خواهد یافت. در سناریوی دوم، چنانچه یارانهی کالاهای اساسی به تدریج و طی پنج سال حذف شود، نرخ تورم در سال اول اجرای سیاست نسبت به سناریوی اول 3 درصد کمترخواهد بود. نرخ رشد اقتصادی نیز در سال اول اجرا، نسبت به سناریوی اول حدود 4/0 درصد بیشتر خواهد شد.