بررسی اثرات تنش خشکی و کود نیتروژن بر عملکرد و کارآیی مصرف آب و نیتروژن گیاه ذرت ) )SC 704
نویسندگان
1 دانشگاه آزاد اسلامی
2 دانشگاه آزاد اسلامی
3 دانشگاه آزاد اسلامی
doi
10.22092/aj.2015.105726چکیده
به منظور بررسی تأثیر سطوح مختلف تنش خشکی و کود نیتروژن بر عملکرد، اجزای عملکرد و کارآیی استفاده از آب و نیتروژن ذرت دانه ای هیبرید سینگل کراس 704 آزمایشی به صورت طرح کرت های خرد شده در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار در ایستگاه تحقیقات کشاورزی اسلام آباد غرب انجام شد. فاکتور اصلی شامل سه سطح 100 %، 80 % و 60 % نیاز کامل آبی گیاه بود و فاکتور فرعی کود نیتروژن شامل میزان توصیه شده بر اساس آزمون خاک ) 170 کیلوگرم در هکتار نیتروژن خالص(، 30 درصد بیشتر از این میزان ) 221 کیلوگرم نیتروژن خالص( و 30 درصد کمتر از این میزان ) 119 کیلوگرم نیتروژن خالص( در پلات های فرعی قرار گرفت. نتایج نشان داد که تنش شدید خشکی نسبت به آبیاری مطلوب عملکرد دانه را به میزان 62 / 45 درصد کاهش داد. افزایش کود نیتروژن تا حد 170 کیلوگرم در هکتار با تأثیر بر افزایش شاخص سطح برگ، عملکرد بیولوژیک و اجزای عملکرد، عملکرد دانه را افزایش داد. اما مصرف نیتروژن در مقادیر بیشتر از نیاز گیاه نه تنها اثر مثبتی بر عملکرد نداشت بلکه در این شرایط عملکرد دانه نسبت به مصرف مقدار مناسب نیتروژن 3/ 11 درصد کاهش یافت. به علاوه در شرایط مصرف بهینه کود نسبت به مقادیر بیشتر آن نه تنها کارآیی مصرف نیتروژن افزایش یافت بلکه حداکثر کارآیی مصرف آب ) 65 / 2 کیلوگرم بر مترمکعب( نیز در این شرایط به دست آمد. در رابطه با اثر متقابل آبیاری و نیتروژن، افزایش هم زمان رطوبت خاک و نیتروژن عملکرد دانه را افزایش داد ولی مصرف مقادیر بالای کود نیتروژن در شرایط تنش رطوبتی به علت کاهش جذب و افزایش هدرروی نیتروژن عملکرد دانه را کاهش داد به طوری که بیشترین میزان عملکرد دانه ) 23 / 19 تن در هکتار( در تیمار تأمین نیاز کامل آبی گیاه و کاربرد 221 کیلوگرم نیتروژن به دست آمد، و کمترین میزان آن ) 17 / 9 تن در هکتار( مربوط به تیمار تنش شدید خشکی و کاربرد 221 کیلوگرم نیتروژن بود