بارزسازی آنومالیهای ژئوشیمیایی از زمینه با استفاده از روش فرکتالی عیار-محیط (log-log C- P) در محدوده شیربیت (شمال شرق اهر)

نویسندگان

1 کارشناس ارشد زمین‌شناسی اقتصادی، گروه علوم زمین، دانشکده علوم طبیعی، دانشگاه تبریز

2 استادیار زمینشناسی اقتصادی، گروه علوم زمین، دانشکده علوم طبیعی، دانشگاه تبریز

3 استادیار زمینشناسی اقتصادی، گروه علوم زمین، دانشکده علوم طبیعی، دانشگاه تبریز

doi
10.52547/esrj.10.1.206
چکیده

محدوده پلی متال شیربیت، در استان آذربایجان شرقی و در 30 کیلومتری شمال شرقی شهرستان اهر، در منطقه فلززایی اهر و حاشیه باتولیت شیورداغ واقع شده است. تزریق نفوذی­های گرانودیوریتی به درون سنگ­های تراکیتی،‌ آندزیتی توأم با میان لایه­های آذرآواری ائوسن سبب ایجاد دگرسانی گرمابی گسترده سیلیسی، آرژیلیکی و پروپلیتیکی به همراه کانی­زایی بفرم رگچه­های کوارتز- سولفیدی (اکسیدی ± کربناتی ± سولفاتی) مس، مولیبدن و سرب شده است. تراکم غالب رگچه­های کالکوپیریت و پیریت و مولیبدنیت به همراه مالاکیت و آزوریت و هیدروکسید های آهن در واحد تراکیتی- آندزیتی با دگرسانی سیلیسی- آرژیلیک متمرکز می­باشد. نقطه عطف این پژوهش بررسی قابلیت روش فرکتالی عیار- محیط (log-log C-P) برای جداسازی آنومالی­های ژئوشیمیایی عناصر کانساری از زمینه، تعیین حد آستانه­ای دقیق، کاهش مساحت آنومالی­ها و نیز تعیین تعداد مراحل غنی شدگی عناصر در محدوده مورد مطالعه در قیاس با روش­های آمار چند متغیره می­باشد. برای این منظور، تعداد 85 نمونه رسوب آبراهه­ای برداشت شده از یک شبکه نمونه­برداری سیستماتیک به روش ICP-MS  مورد تجزیه واقع شده و با هدف شناسایی نواحی مستعد کانی سازی، با ترسیم نمودارهای لگاریتمی عیار - محیط مقادیر زمینه و آنومالی­ها برای عناصر موردنظر در منطقه از یکدیگر جدا شدند؛ سپس نقشه­های آنومالی عنصری تهیه و درنهایت نقشه­های توزیع عناصر کانساری ترسیم و آنومالی­های مربوطه به تفکیک مشخص شدند. نتایج استفاده از روش فرکتالی عیار- محیط نشانگر وجود آنومالی­های احتمالی عناصر Cu، Mo و Ti در بخش شرقی-شمال شرقی و جنوب غربی محدوده شیربیت می­باشد.