بازخوانی شرق نایپول از دیدگاه شرق‏شناسی

نویسندگان

1 دانشگاه تربیت معلم، دکترا

2 دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج، کارشناس ارشد

doi
چکیده

همانطور که بسیاری از نویسندگان دورة پسا استعمار به بازخوانی آثار استعماری پرداختند، در این مقاله سفرنامة در میان مؤمنان اثر وی. س. نایپول (V. S. Naipaul) به‏عنوان متنی استعماری بازخوانی شده و از دیدگاه شرق‌شناسی بررسی می‏شود. در واقع این بررسی پاسخی است به‏ تصویرسازی از شرق، اسلام و به‏ ویژه خاورمیانة اسلامی. در ادامه نویسندگان به ‏دنبال علائمی‏اند که شرق را شرقی کلیشه‏ای و یکنواخت جلوه‏گر می‏سازد و مسلمانان را در قالب کلیشه و گفتمان غالب و استعماری به تصویر می‏کشد. افزون برآن، عوامل و فرایند این بازنمایی ساختگی، بررسی می‏شود. چراکه این بازنمایی سرانجام پای‏ ای برای ایجاد رابطه‏ای مبنی بر «تضاد دوگانه» میان غرب و شرق می‏شود. «شرق ساخته شده» به‏ دلیل اختلافات فرهنگی، مذهبی، سیاسی و تاریخی به ‏عنوان تهدیدی جدی برای تمدن غرب معرفی می‏گردد. در پایان، از آنجایی که در مقابل هر قدرتی، مقاومتی هم صورت می‏گیرد، جلوه‏ها و نشانه‏های مقاومت شرقیان و نقش اسلام در پایداری مقابل استعمار غرب در سفرنامة نایپول مورد مطالعه قرار می‏گیرد.