کمی‌سازی عدم قطعیت سهم منابع رسوب تپه‌های ماسه‌ای با استفاده از روش انگشت‌نگاری مونت‌کارلو (مطالعه موردی: تپه‌های ماسه‌ای جازموریان، جنوب استان کرمان)

نویسندگان

1 دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران.

2 سازمان انرژی اتمی، تهران، ایران.

3 استاد گروه جغرافیای طبیعی، دانشگاه اکستر، اکستر، انگلستان. Professor of Physical Geography, University of Exeter, Exeter, UK.

4 دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران.

5 دانشگاه گنبد کاووس، گنبد، ایران

doi
10.29252/esrj.9.1.14
چکیده

امروزه استفاده از تکنیک انگشت­نگاری رسوب در تعیین سهم منابع رسوبات در حال افزایش می­باشد، بنابراین توجه به آنالیز عدم قطعیت در طی فرآیند مدل­سازی ضروری می­باشد. در این تحقیق به منظور بررسی عدم قطعیت سهم منابع رسوبات تپه­های ماسه­ای در منطقه جازموریان، استان کرمان از تکنیک انگشت­نگاری مونت­کارلو مورد استفاده قرار گرفت. بدین منظور، پس از انتخاب ترکیب بهینه از ردیاب­ها توسط یک فرآیند آماری دو مرحله­ای شامل آزمون­های کروسکال والیس و آنالیز تابع تشخیص، مدل ترکیبی Collins با 10000 بار تکرار در MATLAB اجرا گردید و محدوده­ی عدم قطعیت مربوط به سهم منابع رسوبات تپه­های ماسه­ای در سطح اطمینان 95 درصد (صدک­های 5/2 و 5/97 درصد) محاسبه گردید. بر طبق نتایج، از بین ده ردیاب اندازه­گیری شده، 4 ردیاب شامل Cr، Ni، Li و Co به­عنوان ترکیب بهینه انتخاب شدند و در نهایت به­عنوان پارامتر ورودی به فرآیند مدل­سازی در نظر گرفته شدند. عدم قطعیت کامل (%100-0) در سهم منابع به­ویژه در Qs و Qal و برای برخی نمونه­های رسوب دیگر، منبع Qt محاسبه گردید و دو منبع اول در بیشتر نمونه­های رسوب بیشترین عدم قطعیت نشان دادند و هم­چنین به علت وزش بادهای چند جهته در منطقه، منابع تامین­کننده رسوب برای نمونه­های مختلف تپه­های ماسه­ای نیز متغیر می­­باشد. با توجه به کارایی بالای این تکنیک، استفاد از این روش در مناطقی با تپه­های ماسه­ای فعال به منظور شناسایی منابع آنها، کمی کردن سهم منابع و بررسی عدم قطعیت آنها توصیه می­شود.