طراحی الگوی تعاملی مدیریت نزدیکان کارگزاران در حکمرانی اسلامی

نویسندگان

1 دانشیار، گروه معارف اسلامی، دانشکدۀ الهیات و علوم اسلامی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

2 دانشیار گروه معارف اسلامی، دانشکده الهیات و علوم اسلامی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

3 استادیرا گروه مدیریت دولتی دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

doi
چکیده

امروزه مدیریت نزدیکان کارگزاران نظام به یکی از مهم‌ترین مسائل حکمرانی در کشور تبدیل شده است. بر این اساس پژوهش حاضر با هدف طراحی الگوی تعاملی مدیریت نزدیکان کارگزاران در حکمرانی اسلامی صورت می‌پذیرد. تحقیق حاضر از لحاظ هدف، کاربردی و از لحاظ روش انجام آن، در طبقۀ تحقیقات کیفی-اکتشافی قرار می‌گیرد. برای انجام این تحقیق از روش داده بنیاد استفاده شد که بر اساس آن 17 نفر از اساتید خبرۀ دانشگاه‌های استان آذربایجان شرقی که در حوزۀ مورد پژوهش صاحب‌نظر هستند و سابقۀ مدیریت اجرایی در سطح کلان داشتند مورد مصاحبه قرار گرفتند. تجزیه‌وتحلیل داده‌ها در سه مرحلۀ کدگذاری باز، محوری و انتخابی انجام گرفت و حاصل آن استخراج 148 کدباز، 22 کد انتخابی و 10 کد محوری بود. درنهایت با استفاده از روش اشتراوس-کوربین مدل نهایی و الگوی جامع تعامل با نزدیکان کارگزاران با تأکید بر مدیریت و کنترل آن‌ها که مقوله محوری پژوهش حاضر را تشکیل می‌دهد طراحی شد. مشروعیت و مقبولیت نظام به‌عنوان عوامل علّی، انحصارطلبی و زیاده‌خواهی کارگزاران و نزدیکانشان عوامل زمینه‌ای، زوال نیروی انسانی و فروپاشی اداری عوامل مداخله‌گر، کسب و ترمیم مشروعیت، راهبرد و راهکارهای تربیتی و سیستمی به‌عنوان پیامدهای الگو شناسایی و دسته‌بندی شدند و کنترل شدید نزدیکان کارگزاران به دلیل کثرت دلالت کدها بر آن، مقوله محوری الگو قرار گرفت.