برآورد پارامترهای دینامیکی زمین‌ لرزه‌ها و نرخ گشتاور ژئودتیک در جنوب و باختر بلوک لوت، خاور ایران

نویسندگان

1 دانشگاه بیرجند

2 دانشگاه بیرجند

3 سازمان نقشه برداری کشور، تهران

4 دانشگاه بیرجند

5 دانشگاه شهید باهنر کرمان

doi
چکیده

پارامترهای دینامیکی بدست آمده از زمین­ لرزه­های روی داده در باختر و جنوب بلوک لوت (در طی سال­های 2006 تا 2015) و نرخ گشتاور ژئودتیک بدست آمده، نشان از بالا بودن دگرشکلی لرزه­ای و بین لرزه­ای و خطر بالای لرزه خیزی در منطقه است. براساس بررسی بیش از 280 نگاشت بسامدی مناسب از 28 زمین­لرزه روی داده در یک دهه اخیر (با بزرگای MN≥4.5) نتایج حاصله عبارتند از: بزرگای گشتاوری بین 7/3 تا 4/6 ریشتر، گشتاور لرزه­ای بین 4.16869E+14 (N.m) تا (N.m) 5.01187E+18، افت تنش بین 94/13 تا 08/331 بار، بسامد گوشه فازهای P,S از 33/0 تا 02/3 هرتز و پهنای شکسته شده پوسته (ابعاد چشمه) از 42/0 تا 99/5 کیلومتر. بیش­ترین مقدار افت تنش روی داده در منطقه 08/331 بار، مربوط به زمین­لرزه ریگان (27/01/2011) است. مقدار افت تنش این زمین­لرزه بسیار بیش­تر از میانگین آن برای 27 زمین­لرزه دیگر (9/97 بار) است. مقدار نرخ گشتاور ژئودتیک در منطقه بین 6.00E+16 Nm.yr تا 7.75E+17 Nm.yr بدست آمد. در دهه اخیر در مناطقی که نرخ گشتاور ژئودتیک بیش­تر بوده است، افت تنش کم­تری اتفاق افتاده است. به عبارتی در این مناطق (مناطق با واتنش کند) انرژی به صورت ناگهانی خارج نشده است، بلکه به­ صورت آرام و پیوسته آزاد گردیده است. در طی یک دهه اخیر برای کل منطقه مورد مطالعه، نرخ گشتاور لرزه­ای مقدار  7.42557E+17 Nm.yو نرخ گشتاور ژئودتیک مقدار 6.44E+18 Nm.yr محاسبه شد. برای منطقه مورد مطالعه رابطه بین Mw (بزرگای گشتاوری) و Log (m0) (لگاریتم گشتاور لرزه­ای)، رابطه بین (Log (m0 با Sr (اندازه پهنه شکسته شده در هر زمین­لرزه)، رابطه بین Sr و Ss (مقدار لغزش در محل چشمه هر زمین­لرزه) و رابطه بین اندازه پهنه شکسته شده و افت تنش در هر زمین­لرزه (St) به ترتیب: Mw = 0.600Log(m0)-5.054، Log (m0) = 0.643Sr +15.47، Sr = 0.013Ss +0.869، Ss = 0.673St -31.59 بدست آمدند.