خوانشی نو از نظام مسائل کلان تربیتی دانشجویان از منظر حکمرانی دانشگاهی اسلامی
نویسندگان
1 استادیار گروه مدیریت دولتی، دانشکده معارف اسلامی و مدیریت، دانشگاه امام صادق علیهالسلام، تهران، ایران
2 دانشجوی دکتری دانشگاه امام صادق علیه السلام، تهران، ایران
3 دانشیار گروه مدیریت دولتی دانشکده معارف اسلامی و مدیریت، دانشگاه امام صادق (علیهالسلام)، تهران، ایران
doi
چکیده
در این مقاله با محوریت گونهشناسی عام و چهارگانه حکمرانی جسوپ (دستوری، مبادلهای، گفتگویی و همبستگی)، مسائل کلان دانشجو در نظام تربیتی حاکم بر دانشگاههای کشور مورد بازخوانی قرار گرفته و نکات اصلاحیای برمبنای حکمرانی اسلامی دانشگاهی ارائه شده است. بههمین منظور و با عنایت به فقدان طرح مناسبی از مسائل کلان تربیتی مرتبط با دانشجویان در اسناد آموزش عالی، با استفاده از روش «تحلیل مضمون»، این مسائل از نظامنامه تربیتی و برنامهریزی درسی دانشگاه امام صادق علیهالسلام بهدست آمده و پاسخهای مقتضی در قالب گونهشناسی منتخب ارائه شده با استفاده از روش «نظر متخصص»، و در «مصاحبه» با برخی نخبگان آموزش عالی، پاسخ منتخب به دست آمده است که نتیجه آن تلاش برای ارائه حکمرانی دانشگاهی اسلامی بر مبنای پاسخهای مذکور است. نتیجه بهدستآمده اینکه گونه غالب حکمرانی نظام تربیتی دانشگاهی دستوری ـ با ویژگیهایی نظیر برنامه درسی ازپیش تعیینشده، آموزش یکسان، هدایت تحصیلی ضابطهمحور، انجام امور دانشجویان براساس قوانین مشخص و... ـ است؛ درحالیکه دیگر الگوهای حکمرانی نظام تربیتی (مبادلهای، گفتگویی و همبستگی) دارای نکات و پاسخهای قابل توجهی به مسائل کلان دانشجویی هستند که در نظام تربیتی فعلی نادیده گرفته شده است و استفاده از آنها و تحلیل این مسائل در قالب فراحکمرانی، میتواند حکمرانی دانشگاهی اسلامی را بهتر محقق سازد.