محاسبه اکتیویته سیالات در میگماتیت های همدان با استفاده از کانی کردیریت

نویسندگان

1 دانشیار، گروه زمین‌شناسی دانشگاه شهید چمران، اهواز

2 دانشیار، گروه سنجش از دور دانشگاه شهید چمران، اهواز

doi
چکیده

نفوذ کمپلکس الوند (نفوذی­ها در طی ژوراسیک شکل گرفته­اند) در سنگ­های رسی دگرگون شده میزبان (شیستها) سبب ایجاد هورنفلس­های رسی و میگماتیت­های آناتکسی در هاله دگرگونی توده شده است. مهمترین واکنش­های توسعه مذاب در سنگ­های رسی دگرگون شده موجود در هاله الوند عبارتند از:‏بیوتیت + سیلیمانیت / آندالوزیت = فلدسپارپتاسیم + اسپینل+کردیریت + مذاب و‏ بیوتیت + سیلیمانیت/ آندالوزیت + پلاژیوکلاز+ کوارتز= فلدسپارپتاسیم+گارنت + مذاب که عمدتا مرتبط با فرآیند ذوب بدون سیال می­باشد. با استفاده از تعادل ترمودینامیکی کانی­ها و واکنش­های تعادلی چندگانه، فشار و دمای اوج دگرگونی مجاورتی در سنگ­های میگماتیتی به ترتیب 5-4 کیلوبار و750 درجه سانتیگراد، تخمین زده شده است. ایزوپلیتهای (خطوط هم­تراز) اشباعی و سطح اشباعی برای سیالات CO2 و H2O در کردیریت بطور قوی وابسته به فشار است. در مقابل، آزاد سازیH2O بوسیله کانی کردیریت متعادل با مذابی که در طی واکنش­های ذوب آبزدایی بیوتیت بوجود می­آید بوسیله توزیع H2O بین مذاب گرانیتی و کردیریت یاDW  که معادله آن عبارت است از  [DW=wt%H2O(melt)/ wt%H2O (Crd)] کنترل می­شود که عمدتاٌ وابسته به حرارت است. فعالیت (اکتیویته) کل سیالات در کردیریت موجود در مزوسوم میگماتیت­هاaH2O (0.62) + aCO2(0.15)  کمتر از 77/0 در این دما-فشار تعین شده است. درصد آب موجود در مذاب و کردیریت­ها به ترتیب 7/3 و 1/1 درصد وزنی تخمین زده شده است که بر این اساس DW در این سنگ­ها 36/3 محاسبه شده است. این مقدار DW سبب کاهش 15-30 درصدی مذابی می­شود که از سنگ­های رسی بوجود می­آید.