آهنگ پاره‌گفتارهای پرسشی در زبان فارسی

نویسندگان

1 دانشیار گروه زبان‌شناسی دانشگاه بین‌المللی امام خمینی(ره)،، قزوین، ایران.

doi
چکیده

تحقیق حاضر به مقایسۀ منحنی آهنگ پاره­گفتارهای خبری و پرسشی فارسی بر حسبِ الگوی تغییرات آهنگیِ تکیه­های زیروبمی پیش­هسته و هسته و نواحی مرزی پاره­گفتار می­پردازد. پیشینۀ مطالعات آهنگِ فارسی نشان داده است که برای تغییرات فرکانس پایه در مرز پایانی پاره­گفتارهای خبری به­صورت نزولی و پاره­گفتارهای پرسشی به­صورت صعودی است. به علاوه اشاره شده است که سطح ارتفاع قلۀ تکیۀ زیروبمی هسته و دامنۀ زیروبمی صدا در آهنگ پرسشی به­طور قابل توجهی از آهنگ خبری بالاتر است. هدف از انجام تحقیق حاضر، پاسخ­گویی به این پرسش بود که چه تفاوت­های آهنگی بین پاره­گفتارهای خبری و پرسشی در نواحی مهم منحنی آهنگ گفتار شامل تکیۀ زیروبمی پیش­هسته، تکیۀ زیروبمی هسته، نواخت کناری و نواخت مرزنما وجود دارد. برای این منظور از روش­شناسی واج­شناسی آزمایشگاهی استفاده شد. نتایج به­دست آمده نشان داد که ساخت نواختیِ منحنی F0 در فاصلۀ بین تکیۀ زیروبمی هسته و مرز پایانی منحنی در پاره­گفتارهای خبری به صورت L-L% و در پاره­گفتارهای پرسشی به صورت L-H% است. همچنین، این نتایج نشان داد که تفاوت­های آهنگی بین پاره­گفتارهای خبری و پرسشی محدود به نواحی پایانی منحنی آهنگ گفتار نمی­شود و این پاره­گفتارها از نظر الگوی سطح ارتفاع قله و درۀ F0 تکیۀ زیروبمی هسته و پیش­هسته نیز با هم متفاوت­اند.