تببین مدل تاب آوری کسب و کارهای کوچک و متوسط در کشور ایران با رویکرد آمیخته ISM-FDEMATEL
نویسندگان
1
2 دانشگاه آزاد اسلامی
3 دانشگاه اصفهان
doi
100/jiams.2024.8736.7644چکیده
نقش کلیدی کسب و کارهای کوچک و متوسط به عنوان موتور مولد اقتصادی از اهمیت ویژه ای برخوردار است . کسب و کارهای کوچک و متوسط امروزه به عنوان عامل عمده رشد ساختار صنعتی بسیاری از کشورها، بخصوص کشورهای درحال توسعه محسوب می شوند. بنابراین مقاومت آنها برای رقابت در بازار جهانی قرن بیست و سوم حیاتی و این امر مهم جز با تاب آوری امکان پذیر نمیباشد. این پژوهش از بعد هدف، اکتشافی-توصیفی؛ از بعد مخاطب، بنیادی (جامعه علمی) و از بعد زمان، مقطعی بوده و مبتنی بر رویکرد آمیخته میباشد. در بخش کیفی از ابزار مصاحبه عمیق با خبرگان، و در بخش کمی از پرسشنامه محقق ساخته، استفاده شده است. در تحلیل دادهها، برای غربالگری متغیرها از روش دلفی فازی و جهت شناسایی روابط مولفهها و تعیین مولفههای استراتژیک از روش دیمتل فازی، استفاده شد و درنهایت جهت تعیین ساختار سلسله مراتبی و تحلیل تعامل، روش معادلات ساختاری تفسیری استفاده گردید. جامعه مورد مطالعه این پژوهش به شیوه نمونه گیری هدفمند و استفاده از روش گلوله برفی انتخاب گردید. جهت تکمیل و تحلیل معیارها به روش دلفی، تعداد 13 نفر و جهت بررسی روابط علت و معلولی بین معیارها، تعداد 12 نفر از کارشناسان با توجه به تخصص و صلاحیت مرتبط مورد مطالعه قرار گرفتند. با توجه به یافتههای پژوهش، عوامل استراتژی، منابع اقتصادی، منابع انسانی، ویژگیهای مدیریتی، تحقیق وتوسعه جزء برجسته ترین و قویترین عوامل اصلی موثر بر تابآوری کسب و کارهای کوچک و متوسط میباشند. این عوامل جزء عوامل مستقل ولی با تاثیرگذاری بالا میباشند. همچنین عوامل تحریم، ثبات سیاسی، ثبات اقتصادکلان، حق مالکیت معنوی، ارتباطات سیاسی، نوسانات نرخ ارز و فراگیری مالی ازجمله مولفههای گروه علت و تاثیرگذار پژوهش بودهاند، علاوه برآن عوامل برون سازمانی که عمدتاً کسب و کارها نقشی در بهبود و یا تغییر آنها ندارند؛ جزء عواملی هستند که علیرغم روابط قوی، برجسته نیستند و برای تابآوری کسب و کارهای کوچک و متوسط از درجه اهمیت کمتری برخوردار ند. همچنین عوامل ظرفیت سازگاری، جهانی شدن، نوآوری، شخصیت، برند و شهرت، همکاری، مکان و تنوع، فنآوری مالی، کارآفرینی، سرمایه اجتماعی و فنآوری اطلاعات جزء عوامل کاملاً برجستهایی هستند که اتصالات ضعیفی دارند. این عوامل بر روی عوامل دیگر نمیتوانند تاثیرگذار باشند ولیکن از عمده فاکتورهای مهم و اساسی تابآوری کسب و کارها میباشند.