مرور نظام مند پژوهش های گردشگری فراگیر: تحلیل کتاب سنجی و تحلیل محتوا
نویسندگان
1 دانشگاه علم و فرهنگ
doi
چکیده
گردشگری اغلب متهم به ایجاد منافع نابرابر و به حاشیه راندن گروههای محروم و آسیبپ پذیر به دلایلی چون نژاد، جنسیت، منطقه جغرافیایی، فقر، ناتوانی و غیره است. گردشگری فراگیر بعنوان رویکردی مبتنی بر اصول توسعه پایدار سازمان ملل متحد و در پاسخ به گرایشهای انحصارطلبانه در توسعه این بخش ارائه شده است. هدف این مطالعه، مرور نظام مند ادبیات حوزه گردشگری فراگیر با استفاده از تحلیل کتاب سنجی و تحلیل محتوای کمی (آشکار) بوده است. تحلیل 104 سند نمایه شده در پایگاه اسکوپوس به منظور شناخت ساختار اجتماعی و مفهومی پژوهشها، فراوانی روشهای پژوهش و گروههای هدف انجام شد. یافتهها نشان داد که پژوهشهای این حوزه نوپا را میتوان در چهار خوشه با عنوانهای «پایداری»، «کارآفرینی اجتماعی»، «شمول اجتماعی» و «گردشگری دسترسپذیر» دستهبندی کرد. بعلاوه، بر اساس نتایج تحلیل محتوا اغلب پژوهشهای صورت گرفته در این حوزه، کیفی و مفهومی، از سمت تقاضا متمرکز بر معلولان جسمی-حرکتی و از سمت عرضه متمرکز بر جوامع محلی بوده است. به طور کلی، ادبیات این حوزه هنوز به خوبی توسعه نیافته و نیازمند پژوهشهایی با تمرکز بر نیازهای متنوع گروههای مختلف است. نتایج این مطالعه، پژوهشگران و فعالان حوزه گردشگری را با روندهای پژوهشی در حوزه گردشگری فراگیر و زمینههای پژوهشی آتی آشنا میسازد.
