فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

میدان­های شهری ایران در گذر از سنت به مدرنیته دچار تغییرات ساختاری گوناگون شده­اند. این تغییرات در یک فرایند تغییر فضایی منجر به پیدایش مسایل کالبدی و اجتماعی و مشکلات ناشی از آن برای مردم شده است. به منظور مدیریت و ارایه راهکارهای مواجهه با این مشکلات، شناخت ویژگی­های ساختاری میدان­های شهری ضروری است. در این پژوهش تحولات ساختاری میدان­های شهری مورد بررسی قرار گرفته است. میدان­های شهر تهران با تاکید بر چهار میدان اصلی (امام خمینی، بهارستان، انقلاب و آزادی)، به عنوان نمونه مورد مطالعه انتخاب شده است. روش تحقیق در این پژوهش تاریخی – تحلیلی بوده و جمع­آوری اطلاعات مورد نیاز بر پایه دو شیوه اسنادی و مشاهده میدانی صورت گرفته است. بدین منظور از منابع مختلف، ویژگی­ها و شاخص­های ساختاری هر میدان استخراج شده و در چهار میدان موردی پژوهش، توصیف و تحلیل شده است. نتایج یافته­ها نشان­دهنده تفاوت ساختار میدان­های امام خمینی و بهارستان در دوره قاجار با میدان­های انقلاب و آزادی که به ترتیب در دوره پهلوی اول و دوم ساخته شده، می­باشد. میدان­های دوره قاجار عناصر سنتی و مدرن را با یکدیگر در درون و بدنه میدان عرضه می­داشته در حالیکه میدان­های دوره پهلوی از ویژگی­های ساختاری میدان سنتی دور شده و به میدان مدرن و فلکه تبدیل شده است. روند تغییر پس از انقلاب اسلامی نیز ادامه داشته است.