تحلیل‌ مؤلفه‌ها و سازوکارهای نشانه - معنایی دخیل در شکل‌گیری مفهوم «تردید» در گفتمان ادبی (مطالعۀ موردی رمان انگار گفته بودی لیلی اثر سپیده شاملو)

نویسندگان

1 استادیار زبان‌شناسی، گروه زبان‌ وادبیات انگلیسی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران.

doi
چکیده

جستار ­پیش­رو می­کوشد تا با اتکا بر رویکرد نشانه ـ معناشناسی به تحلیل گفتمان ادبی و سازوکارهای نشانه ـ معناشناختی «تردید» در گفتمان ادبی ­رمان ِ انگار گفته بودی لیلی اثر سپیده شاملو بپردازد.­ روش ­تحقیق ­توصیفی ـ تحلیلی ­است.­ درواقع، نگارنده سعی دارد تا با تکیه بر گفتمان ادبی شاملو و فرم روایی ­منحصربه­فرد آن­ به شیوۀ تحلیل نشانه ـ معناشناختی نشان دهد چگونه «تردید» در بطن گفتمان رمان شکل گرفته و فرایند تولید ­و دریافت معنا را تحت تأثیر قرار می­دهد. هدف اصلی جستار پیش­رو پاسخ­گویی به پرسش­های زیر است :1. مؤلفه­ها­­ و سازوکارهای نشانه ـ معنایی و گفتمانی دخیل در شکل­گیری «تردید» در بطن روایت ادبی کدام­اند و چه ویژگی­هایی دارند؟ 2. مؤلفه­های روایی و نشانه ـ معنایی «تردید» در کلیت نظام گفتمانی اثر مورد مطالعه چه کارکردهایی دارند؟ نتایج نشان دادند که تردید ِروایی برونداد مؤلفه­های تنشی ­و بوِشی گفتمان است که ­به­نوبۀ خود کنش روایی را از طریق برهم ریختن نظم و ایجاد آشفتگی در افعال مؤثر به حاشیه رانده و با سبک­های حضور نشانه ـ معناشناختی پیوندی تنگاتنگ دارد. با لحاظ مؤلفه­های نشانه­ ـ معنایی تردید و نوع حضور سوژه در این اثر، تردید به شکل­گیری گفتمانی می­انجامد که دارای کارکردی سلبی[1] و مبتنی بر سقوط است. [1] .Negative status