پهنه بندی پتانسیل خطرفرسایش بادی منطقه خضرآباد یزد
نویسندگان
1 دانشگاه تهران
2 دانشگاه آزاد اسلامی واحد تاکستان
doi
چکیده
از آنجا که پدیدههای واقعی همواره فازی، نادقیق و مبهم هستند. آنچه در ارزیابی این پدیدهها مهم به نظر میرسد امتیازدهی صحیح شاخصها به منظور دستیابی به نتایج قابل استناد میباشد. فرسایش بادی نیز به عنوان یک پدیده واقعی واجد شاخصهایی هست که ساختار کیفی یا ساختار نامشخصی دارند که نمیتوانند به دقت اندازهگیری شوند. در چنین مواردی به منظور دستیابی به ماتریس ارزشیابی میتوان از اعداد فازی استفاده کرد، لذا در این پژوهش با کمک تئوری فازی و تلفیق آن با روشهای تصمیمگیری چند شاخصه اقدام به پهنهبندی ریسک فرسایش بادی شد. در ابتدا واحدهای کاری از روش ژئومرفولوژی تفکیک شد. سپس با توجه به وضعیت منطقه مطالعاتی، به بررسی نقش شش عامل مؤثر تغییرات ارتفاع، ژئومرفولوژی، حساسیت سنگ به فرسایش بادی، تیپهای خاک، پوشش گیاهی و کاربری اراضی پرداخته شد. این شاخصها به وسیله گروه خبرگان ارزیابی و اهمیت هر شاخص در هر واحد کاری تعیین گردید. در نهایت، با تلفیق مفهوم فازی و روش تحلیلی سلسله مراتبی در قالب مجموعه مثلثی فازی، شاخصها رتبهبندی و پهنهبندی شاخصهای فرسایش بادی برای مدیریت ریسک در محیط Arc View ارائه شد. نتایج پژوهش نشان میدهد که واحدهای اراضی کشاورزی (PAG)، اراضی رسی لخت (BCG)، دشت سرآپانداژ لخت (BEP) و تپههای ماسهای لخت (BSD) به ترتیب با کمترین ارزش کمی0428/0- ، 0396/0- ، 0322/0- و 03/0- در معرض فرسایش بادی خیلی شدید قرار دارند. به طور کلی، بر اساس لایه نهایی نزدیک به 84/21 درصد از مساحت حوضه خضرآباد در معرض خطر فرسایش بادی قرار دارد.