بوم مدل کسب وکار مدور: پیشنهاد گزینه های طراحی مدل های کسب و کار در اقتصاد مدور

doi
چکیده

امروزه تولید بیش‌ازحد پسماند، کمبود شدید منابع و نیز آسیب های زیست محیطی از معضلات جدی مدل­های کسب‌وکار می­باشند. طراحی مدل‌های کسب‌وکار مدور علاوه بر اینکه راه‌حل مناسبی برای حل این مسائل است بلکه فرصت مناسبی برای کسب مزیت رقابتی و دستیابی به منافع اقتصادی نیز می باشد. با توجه به ماهیت متفاوت کسب وکارهای مدور و نیز ‌ضرورت گذار از اقتصاد خطی به اقتصاد مدور و به منظور تسهیل اجرای اقتصاد مدور از سطح کلان به سطح خرد در بنگاه ها نیاز به وجود بوم های ویژه برای طراحی مدل‌های کسب‌وکار مدور می­باشد. هدف این پژوهش طراحی مدل­   بومی کسب­وکار مدور از طریق شناسایی و طبقه بندی گزینه­های طراحی برای هر یک از عناصر سازنده مدل‌های کسب‌وکار مدور است. در این پژوهش از روش فراترکیب مشتمل بر هفت مرحله‌ پیشنهادی توسط ساندوسکی و باروسو برای شناسایی مقالات حوزه مدل‌های کسب‌وکار مدور و نیز از روش تحلیل مضمون برای تحلیل یافته‌ها استفاده شده است. براساس یافته­های این پژوهش عناصر سازنده مدل کسب­وکار مدور در 3 مقوله اصلی، 9 مقوله فرعی و 40 کد نهایی به عنوان گزینه های طراحی طبقه بندی شده است. علاوه بر این متناظر با گزینه های طراحی به معرفی مصادیق کاربردی جهت اجرای موفق مدل­های کسب­وکار مدور نیز اشاره شده است. بوم پیشنهادی در این پژوهش می­تواند به عنوان ابزاری تسهیل کننده جهت راهنمایی مدیران و متخصصان در طراحی مدل‌های کسب‌وکار مدور در سازمان­ها مورد استفاده قرار گیرد.