از تقدس تا تفاوت: تراژدی اقتدار، بدن تراجنسیتی و بحران مشروعیت در فیلم مجمع کاردینالها
نویسندگان
1 دانش آموخته، دکتری پژوهش هنر، دانشکدۀ هنرهای تجسمی، پردیس هنرهای زیبا، دانشگاه تهران (نویسنده مسئول)
2 استاد گروه مطالعات عالی هنر، دانشکدۀ هنرهای تجسمی، پردیس هنرهای زیبا، دانشگاه تهران
doi
10.22034/jcsc.2025.2063845.2837چکیده
فیلم مجمع کاردینالها با روایتی رازآلود و پرتعلیق، فرایند انتخاب پاپ جدید را در فضای بسته و آیینی کلیسای کاتولیک به تصویر میکشد؛ اما سکانسهای پایانی، فیلم را از سطح یک درام دینی فراتر برده و آن را بدل به بستری برای تأملی فلسفی دربارۀ جنسیت، بدن و اقتدار مقدس میسازند. افشای هویت تراجنسیتی پاپ منتخب، نهتنها نظمی دیرپا در الاهیات سنتی را زیر سؤال میبرد، بلکه گسستی معرفتشناختی در نهاد کلیسا ـ مبتنی بر حذف بدن زنانه و غیرنرینه ـ پدید میآورد. این مقاله با تلفیق رویکردهایی چون الهیات جنسیتی، اگزیستانسیالیسم اخلاقی، نظریۀ قدرت، و پدیدارشناسی بدن در اندیشۀ مرلو–پونتی، به تحلیل سکانس پایانی فیلم و بازکاوی نسبت میان بدن، راز و مشروعیت دینی میپردازد. سکوت و بهت کاردینالها در برابر بدن «دیگری»، لحظهای تراژیک میآفریند که شکاف میان ایمان و نهاد را عیان میسازد. نقد ساختار مردسالار کلیسا بهمثابۀ زمینه تاریخی این بحران، جایگاه محوری دارد. روش تحقیق، تحلیل تفسیری فیلم با تمرکز بر سکانس نهایی، و گردآوری دادهها بهصورت کتابخانهای و مبتنی بر متون نظری است. یافتهها نشان میدهد بدن تراجنسیتی، در مقام پاپ آینده، نقطۀ بحرانی تلاقی ایمان، سیاست و جنسیت است؛ نقطهای که در آن، تقدس به تفاوت تن میسپارد.