تحلیل روند جریانهای رودخانهای با استفاده از رویکردهای آماری پارامتری و ناپارامتری در استان اردبیل
نویسندگان
1 دانشگاه محقق اردبیلی
2 دانشگاه محقق اردبیلی
3 دانشگاه تهران
doi
چکیده
جهت بررسی روند تغییرات هیدرولوژیکی که مشترک با تغییر اقلیم در یک منطقه میباشد، می توان بوسیله تحلیل زمانی روند دبی که کمک به درک بهتر از این تغییرات میکند، دست یافت. بنابراین توجه به پدیده تغییر اقلیم و اثرات آن بر روی پارامترهای هیدرولوژیک منطقه اهمیت زیادی دارد. در این تحقیق از رویکرد آزمونهای ناپارامتری (من-کندال، کندال تائو، همبستگی اسپیرمن، تخمینگر سن و آزمون پتی) و آزمونهای پارامتری ( همبستگی پیرسون، شیب خط رگرسیون) برای تحلیل روند سریهای فصلی و سالانه در 7 ایستگاه هیدرومتری استان اردبیل طی دوره 1360 تا 1389 استفاده شد. شرایط استفاده از روشهای ناپارامتری نرمال بودن سریها و نداشتن خودهمبستگی در سریهای زمانی میباشد. در این مطالعه تمام شرایط و آماده سازی دادهها از جمله بررسی همگنی، نرمال بودن و مستقل بودن دادهها بررسی شد. نتایج آزمونها برای دادههای فصلی و سالانه دبی نشان داد که آزمونهای پارامتری تایید کننده نتایج آزمونهای ناپارامتری میباشند (شبیه بودن نتایج آزمونهای پارامتری و ناپارامتری). نتایج 7 آزمون، روند کاهشی دبی سالانه در همه ایستگاهها در سطح اطمینان 99 درصد نشان میدهند و هم چنین در مقیاس فصلی به غیر از فصل تابستان بقیه فصلها روند کاهشی معنیدار در سطح 1 درصد را نشان دادند. بیشترین مقدار روند کاهشی در طول سه دهه گذشته در ایستگاه مشیران با مقدار 1/6 متر مکعب بر ثانیه به ازای هر دهة بوده است. در نهایت، نتایج آزمون پتی برای همه ایستگاهها جهش کاهشی را در سطح 5 درصد طی دهه 1370 نشان داد.