فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

ترکیبات زیست‌فعال موجود در گیاهان، به واسطه دارا بودن خواص ضد‌اکسایشی و ضدالتهابی، نقش مهمی در تغذیه آبزیان دارند. این ترکیبات با تأثیر بر ساز و کارهای فیزیولوژیک، مانند تقویت دستگاه ایمنی، می‌توانند عملکرد زیستی و مقاومت ماهی‌ها در برابر عوامل استرس‌زا را ارتقا دهند. مطالعه حاضر به منظور بررسی اثر عصاره گیاه پیچک بر عملکرد رشد و شاخص‌های ایمنی موکوس در ماهی قزل آلای رنگین کمان طراحی شد. تعداد 240 عدد ماهی قزل آلای رنگین کمان با وزن اولیه 35/0 ± 39/6 گرم در 12 عدد آکواریوم با تراکم 20 ماهی در هر مخزن ذخیره سازی شدند و با چهار جیره آزمایشی شامل مقدار صفر (گروه شاهد)، 100، 150 و 200 میلی‌گرم عصاره پیچک به ازای هر کیلوگرم خوراک به مدت 8 هفته تغذیه شدند. نتایج نشان داد که وزن نهایی، افزایش وزن، میانگین افزایش وزن روزانه و نرخ رشد ویژه به طور قابل توجهی تحت تأثیر جیره­های آزمایشی قرار گرفتند و بیشترین رشد در تیمار تغذیه شده با تیمار 200 مشاهده شد. بعد از هشت هفته، به مدت 24 ساعت غذادهی قطع و از هر مخزن چهار ماهی به صورت تصادفی انتخاب، نمونه موکوس جمع­آوری، و لایزوزیم، پروتئین کل، ایمنوگلوبولین کل و کمپلمان بررسی شد. نتایج در پایان آزمایش نشان داد که سطوح ایمونوگلوبولین کل، لایزوزیم و پروتئین کل در موکوس ماهی­های تغذیه شده با سطوح مختلف عصاره پیچک افزایش یافت و بالاترین میزان در تیمار 150 میلی­گرم به دست آمد. سطوح مختلف عصاره پیچک اثر معناداری بر کمپلمان داشته و بیشترین میزان در ماهی­های تغذیه شده با تیمار 150 میلی‌گرم مشاهده شد. نتایج نشان داد که این مکمل غذایی در دوز بهینه (تیمار 200 میلی‌گرم) پتانسیل بهبود ایمنی ذاتی را در ماهی قزل آلای رنگین کمان دارند و توصیه می‌شود که از این ترکیبات برای آبزی‌پروری پایدار استفاده شود.