اثرات سلنیوم های مخمری (سلمکس، سلنوسورس و سلپلکس) بر زنده مانی، ترکیب لاشه و مقاومت به استرس در کپور معمولی (Cyprinus carpio)

نویسندگان

1 گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی خاتم الانبیاء (ص) بهبهان، بهبهان، خوزستان

2 گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه صنعتی خاتم‌الانبیاء (ص) بهبهان، بهبهان، خوزستان

doi
10.22124/janb.2025.31290.1297
چکیده

اخیراً به سلنیوم (Se) در تغذیه آبزیان به ­طور قابل ملاحظه ­ای توجه شده است. در این تحقیق، اثرات هفت نوع جیره غذایی شامل 1- 3/0 میلی­ گرم سلنیوم سلمکس، 2- 1 میلی­ گرم سلنیوم سلمکس، 3- 3/0 میلی ­گرم سلنیوم سلنوسورس، 4- 1 میلی­ گرم سلنیوم سلنوسورس، 5- 3/0 میلی­ گرم سلنیوم سلپلکس، 6- 1 میلی گرم سلنیوم سلپلکس در هر کیلوگرم غذا و 7- شاهد فاقد مکمل سلنیومی در کپور معمولی (Cyprinus carpio) مطالعه شد. پرورش در قالب طرح کاملاً تصادفی و با دو تکرار برای هر تیمار، به مدت 52 روز در مخازن گرد 250 لیتری و هر مخزن با تراکم 31 قطعه ماهی به وزن آغازین 32/0 ± 61/1 گرم (میانگین ± انحراف معیار) انجام شد. تفاوت معنی­ داری از لحاظ وزن ماهی­ ها، درازای استاندارد و ضریب چاقی مشاهده نشد (05/0<P). سلنیوم مخمری اثر معنی­ داری بر نرخ زنده ­مانی طی دوره پرورش و میزان ماده خشک، پروتئین خام و چربی خام لاشه نداشت (05/0<P)، اما تغذیه با 3/0 میلی­ گرم سلنیوم به صورت سلنوسورس سبب کاهش معنی­ دار درصد خاکستر لاشه شد (01/0>P). پس از مواجهه با استرس شوری و قطع هوادهی (استرس شدید)، تفاوت معنی­ داری از لحاظ مدت زنده ماندن ماهیان (دامنه 149 تا 182 دقیقه) مشاهده نشد (05/0<P)، اما بعد از مواجهه با استرس شوری همراه با هوادهی (استرس با شدت کمتر)، در تیمارهای تغذیه شده با 3/0 میلی­ گرم سلنیوم به صورت سلمکس یا سلپلکس، افزایش معنی­ دار مدت زنده ماندن (به­ ترتیب برابر با 239 و 245 دقیقه در مقایسه با 208 دقیقه در تیمار شاهد) مشاهده شد (05/0>P). در مجموع، استفاده از سلنوسورس در جیره کپور معمولی مفید نبوده و مصرف سلمکس یا سلپلکس در سطح 3/0 میلی­ گرم سلنیوم در هر کیلوگرم جیره برای افزایش مقاومت در برابر استرس توصیه می ­شود.