طیف‌سنجی رامان و کاربرد آن در شناسایی دگرسانی‌های موجود در کانسارهای مسعباس‌آباد، شمال شرق شاهرود

نویسندگان

1 دانشگاه شهید بهشتی

2 دانشگاه شهید بهشتی

3 دانشگاه شهید بهشتی

4 دانشگاه شهید بهشتی

5 دانشگاه شهید بهشتی

doi
چکیده

طیف­سنجی رامان، روشی برای مطالعه مولکولی جامدات، مایعات و گازها است. اساس آن، بر پایه پراکندگی ناکشسان نور تک رنگ (لیزر) است. مولکول­هایی که در معرض پرتو لیزر قرار می­گیرند برانگیخته شده و سه رفتار رایلی، استوکس و آنتی­استوکس را نشان می­دهند. رفتارهای نوع دوم و سوم در آزمایش­های رامان کاربرد دارد. به کمک این روش می­توان بلورها، کانی­ها، رسوبات و فازهای مختلف سیالات درگیر موجود در کانی­ها را شناسایی نمود. هدف از این پژوهش، شناسایی مجموعه کانی­های دگرسانی کانسارهای مس منطقه عباس­آباد با بهره­گیری از مشاهدات صحرایی، روش­های میکروسکوپی، XRD، EPMA و طیف­سنجی رامان است. ناحیه معدنی عباس­آباد در شمال شرق شاهرود در کمربندی از سنگ­های آتشفشانی ائوسن قرار دارد و میزبان هشت منطقه کانی­سازی مس است. سنگ­های آتشفشانی این ناحیه، شامل تراکی­آندزیت، تراکی­آندزی­بازالت و تراکی­بازالت است. کانی­سازی مس به صورت افشان، رگچه­ای و داربستی و به طور عمده محدود به تراز بالایی واحدهای آتشفشانی است. کانی­سازی درون­زاد در این بخش، ساده و شامل کانی­های گروه کالکوسیت، بورنیت، دیژنیت، کوولیت و مس طبیعی است که معمولاً با پیریت، کلسیت، کوارتز و هماتیت همراهی می­شوند. دگرسانی پروپلیتیک شاخص دگرسانی ناحیه­ای و دگرسانی­های کربناتی، سیلیسی و کلریتی شاخص دگرسانی محلی و مرتبط با کانه­زایی مس است. این دگرسانی­ها ، منطقه­بندی مشخصی را ایجاد نمی­کند. کانی­های پرهنیت، کلسیت و کوارتز در طیف­سنجی رامان دارای طیف­های آشکار بوده و در بیشتر نمونه­ها شناسایی شدند که نشانگر فراوانی این کانی­ها و عملکرد وسیع­تر دگرسانی­ کربناتی و سیلیسی به عنوان دگرسانی محلی و مرتبط با کانه­زایی مس است.