تعامل آهنگ و ساخت اطلاع: بازنمایی درجات کهنگی اطلاع در واج‌شناسی آهنگ فارسی

نویسندگان

1 دانشیار گروه زبان و ادبیات انگلیسی دانشگاه بین‌المللی امام خمینی، قزوین، ایران

doi
چکیده

تحقیق حاضر به بررسی تحقق آواییِ درجات کهنگیِ اطلاع در نظام آهنگ زبان فارسی می­پردازد. هدف از انجام این تحقیق پاسخ­گویی به این پرسش است که آیا درجات کهنگیِ اطلاع شامل اطلاع نو، قابل دسترس و کهنه، مطابق با انگارۀ نظری چِیف (1994)، در ساخت آهنگ گفتار فارسی تظاهر آوایی دارد؟ برای پاسخ به این سؤال، یک مطالعۀ تولیدی در چارچوب واج­شناسی آزمایشگاهی انچام شد. نتایج به­دست آمده نشان داد که درجۀ کهنگیِ یک سازۀ اطلاعی و دامنۀ زیروبمی یا سطح ارتفاع قلّۀ آن سازه با یکدیگر رابطۀ معکوس دارند به این صورت که هر قدر به میزان کهنگی یک سازۀ اطلاعی افزوده شود، از دامنۀ زیروبمیِ آن سازه کاسته می­شود. این نتایج همچنین نشان داد که دامنۀ زیروبمیِ صدای گوینده نیز با افزایش درجۀ کهنگیِ یک سازۀ اطلاعی به طور معناداری کاهش می­یابد چون با افزایش کهنگیِ اطلاع، نه­تنها سطح ارتفاع قلّۀ F0 بلکه سطح ارتفاع درّۀ F0 نیز به­طور معناداری کاهش می­یابد، اما ساخت نواختیِ یک سازۀ اطلاعی با افزایش درجۀ کهنگیِ اطلاع تغییر نمی­کند.