مطالعه ساختاری و تحلیل کرنش نهایی سه بعدی در سنگ‌های کربناته دگرریخت شده، جنوب سلماس

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه زمین شناسی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی

2 دانشیار گروه زمینشناسی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی

3 استادیار پژوهشکده علوم زمین، سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور

doi
چکیده

سنگ­های کربناته جنوب سلماس را می­توان به دو گروه واحد­های رسوبی و واحد­های مرمری دگرگون شده تقسیم کرد. در این پژوهش جهت تحلیل کرنش و تعیین دگرریختی در واحدهای مورد بررسی، علاوه بر مطالعه ساختارها در مقیاس­های ماکروسکوپی و میکروسکوپی از روش فرای نیز استفاده شد. بدین منظور از واحدهای مورد بررسی 20 نمونه جهت­دار برای مطالعات ریزساختاری مورد استفاده قرارگرفت  و از بین آنها 12 نمونه انتخاب شد و برای  هر نمونه در سه جهت تقریبا عمود بر هم، مقطع نازک جهت دار تهیه گردید. سپس بر پایه روش فرای و با استفاده از نرم­افزار­هایGeofry  و Fabric8، بیضی کرنش برای هر سه جهت ترسیم گردید و برای ترسیم بیضوی کرنش از برنامه زمین­شناسی نوشته شده در نرم­افزار Mathematica استفاده شد. مطالعه صحرایی ساختارها در این گستره نشان داد که گسل­های عادی دارای راستای چیره شمال باختر- جنوب خاور بوده، گسل­­های رانده دارای راستای چیره شمال خاور- جنوب باختر و چین­ها از نوع چین­های باز تا ملایم هستند و محور آنها دارای راستای چیره شمال خاوری-جنوب باختری است. مطالعه میکروسکوپی نشانگر این است که دگرریختی در واحدهای کربناته رسوبی، کم بوده و واحدهای مرمری، دگرریختی شدیدی را متحمل شده­اند. میزان دگرریختی و میلونیتی شدن در این گستره از باختر به خاور افزایش یافته است. بیضوی کرنش نهایی به دست آمده از روش فرای  و مقادیر k وv  نشان دهنده قرارگیری نمونه­های رسوبی در محدوده کرنش پهن­شدگی است و نمونه­های مرمری در محدوده کرنش محصورشدگی واقع شده­اند و دگرریختی از نوع تراکشش می­باشد. همچنین جهت یافتگی کرنش­های اصلی حاصل از بیضوی­های کرنش نشان می­دهد که محور کرنش بیشینه 1e دارای روند چیره شمال خاور- جنوب باختر و تقریباً افقی بوده، محور کرنش متوسط 2e تقریباً افقی و محور کرنش کمینه 3e تقریباً عمود است. با توجه به مطالعات انجام شده به نظر می­رسد که گستره مورد بررسی بیش از یک گامه دگرریختی را متحمل شده و یکی از گامه­های شناسایی شده در این پژوهش گامه دگرریختی تراکشش با مؤلفه برش ناب چیره  است.