انقلاب رهاییبخش و انقلاب ابدی: تحول معنایی مفهوم انقلاب در ایران
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری جامعهشناسی تربیت مدرس
doi
10.22034/jcsc.2020.109001.1927چکیده
در این نوشتار قصد داریم حضور دو لایۀ زمانی را در مفهوم انقلاب در ایران بکاویم. این «همزمانی افقهای ناهمزمان»، لایههای متفاوت زمانی را ممکن کرد و در نهایت چیرگی و برتری یکی بر دیگری، تغییرات و دگرگونیهای عظیمی را در مفهوم انقلاب در ایران به وجود آورد. انقلابِ ایران، که داستانی نو در اذهان ایرانیان بود، ابتداً انقلابی سیاسی بود: انقلابی ضداستبدادی که هدف عمدۀ آن برقراری آزادی بود. این انقلاب اما به سرعت به انقلابی اجتماعی تبدیل شد و لایۀ زمانی آن نیز تغییر کرد. آرمان آزادی، جای خود را به آرمان عدالت اجتماعی داد و امر اجتماعی بر امر سیاسی غلبه یافت. این دگرگونی معنایی و جابجایی مفهومی، لاجرم افق زمانی انقلاب را نیز تغییر داد. هدفی که در ابتدا دستیافتنی به نظر میرسید، به آیندهای دوردست حواله داده شد. انقلابی که هدف آن قابل تحقق مینمود، لاجرم به انقلابی جاودان و ابدی تبدیل شد. انقلاب جاودان باید تا محقق شدن آرمان امر اجتماعی ادامه پیدا کند