فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

ارتقاء ایمنی حمل‌ونقل ریلی، نیازمند جمع آوری، طبقه بندی و تجزیه و تحلیل آمار سوانح به‌منظور ارزیابی و تعیین عوامل مؤثر در تصادفات ریلی است. گذرگاه‌های ریلی، نقاط پرخطری برای تمام خطوط راه‌آهن در دنیا به‌شمار می‌آیند. لذا بررسی عوامل مؤثر بر ایجاد و شدت سوانح گذرگاهی راه‌آهن، بسیار ضروری به نظر می‌رسد. استفاده از مدل‌های آماری از جمله مدل لوجیت که بر اساس مشخصات ترافیکی، هندسی و تاریخچه وقوع سوانح ساخته می‌شوند، یکی از روش‌های شناسایی نقاط حادثه خیز است که با وجود ایجاد چنین مدل‌هایی برای دیگر نقاط مانند پل و تقاطع جاده‌ای، تا کنون آنچنان که باید به پیش‌بینی سوانح برای گذرگاه‌های ایران پرداخته نشده است. بنابراین در این مقاله تلاش شده است که برای نخستین بار، با تعیین شدت تصادفات به‌عنوان متغیر پاسخ به کمک مدل لوجیت و با استفاده از داده‌های مربوط به سوانح گذرگاهی شبکه راه‌آهن جمهوری اسلامی ایران در حدفاصل سال‌های 1388 تا 1392، عوامل تأثیرگذار بر شدت سوانح گذرگاهی شناسایی شوند تا با حذف یا تغییر این عوامل، بتوان به‌سوی کاهش شدت سوانح ریلی و آثار مخرب ناشی از آن، پیش رفت. نهایتاً نتایج این تحقیق بدین صورت حاصل شد که در سوانح مورد مطالعه، سوانحی که در محل تقاطعات مجازی که راه‌بند ندارند رخ می دهد، قطار درگیر در سانحه مسافری و وسیله نقلیه درگیر در سانحه موتورسیکلت است، شرایط ترافیک جاده‌ای در زمان سانحه خیلی سنگین و سرعت قطار در آنها بالاتر است، به‌عنوان سوانح با شدت بیشتر و در طرف مقابل، سوانحی که نزدیکی به محل ایستگاه‌های راه‌آهن رخ داده اند، قطار درگیر درسانحه باری و وسیله نقلیه درگیر در سانحه ماشین‌آلات کشاورزی است به ‌عنوان سوانح با شدت کمتر شناسایی شدند.