بررسی تأثیر متغیرهای نظام خودانگیزشی زبان دوم دورنیه در یادگیری زبان خارجی: مورد فرانسوی‌آموزان ایرانی

نویسندگان

1 استادیار علوم زبانی مرکز آموزش زبان فارسی دانشگاه بین‌المللی امام خمینی (ره)، قزوین، ایران

2 کارشناس ارشد مترجمی زبان فرانسه، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

doi
چکیده

پژوهشگران همواره به انگیزه و نقش آن در فعالیت‌های انسان به‌ویژه در آموزش و یادگیری زبان دوم/ خارجی توجه نشان داده­اند. پس از آشکار شدن کاستی‌های مدل انگیزشی گاردنر، در سال‌های 1990 مشخص شده بود که تصورات ذهنی زبان‌آموزان تأثیر بسزایی در انگیزش آن‌ها دارد. نظریۀ نظام خودانگیزشی دورنیه، به­عنوان تلفیقی از نظرات گاردنر، هیگینز، مارکوس و نوریوس با مفهوم خودهای ممکن در روان­شناسی، یکی از جدیدترین نظریه­ها برای بررسی انگیزش در یادگیری زبان دوم/ خارجی است. در این پژوهش، عوامل انگیزشی نظریۀ نظام خود انگیزشی را درمورد فرانسوی‌آموزان ایرانی بررسی می‌کنیم. بر اساس متغیرهای مطرح­شده در این نظریه پرسش­نامه‌ای تهیه شد و در میان 160 زبان‌آموزِ فرانسوی زبان خارجی/دومِ دانشگاهی و مؤسسه‌ای توزیع شد و با استفاده از نرم­افزار اس.پی.اس.اس. آنالیز شدند. یافته‌های این پژوهش مؤید این است که از طریق شناخت و تقویت متغیرهای خودِ آرمانی، خودِ بایسته و تجربیات یادگیری می‌توان میزان تلاش فردی را پیش‌بینی کرد. با محاسبۀ ضریب هم­بستگی پیرسون مشخص شد که متغیر خودِ آرمانی با متغیرهای پیشگیری محور، ترفیع محور و تلاش فردی ارتباط مستقیم دارد. همچنین بین متغیر اضطراب و متغیرهای خودِ آرمانی و تلاش فردی رابطۀ معنی‌داری وجود ندارد؛ اما با متغیر خود بایسته رابطه‌ای مستقیم وجود دارد.