ارائه نقشه راه پژوهش مصنوعات فناوری اطلاعات با رویکرد علم طراحی
نویسندگان
1 دانشگاه علوم پزشکی اراک
2
3 دانشگاه علوم پزشکی تهران
4 دانشگاه علوم پزشکی اصفهان
doi
10.22034/jipm.2024.711363چکیده
علم طراحی با ایجاد نظاممند دانش با طراحی ارتباط داشته و در پژوهش سیستمهای اطلاعات به ایجاد مصنوعات برای حل یک مسئله عملی مربوط میشود. سیستمهای اطلاعاتی و اجزای آن از دیدگاه علم طراحی بهمنزله مصنوع درنظر گرفته میشوند. مصنوعات فناوری اطلاعات در حوزه سیستم اطلاعات موضوع اصلی بوده و متشکل است از سختافزار و نرمافزار، سیستمهای اجتماعی-فنی با مشارکتکنندگان انسانی، فرایندها، و روشها. از آنجا که پژوهش علم طراحی بهعنوان یک رویکرد مهم در پژوهشهای سیستمهای اطلاعات ظهور کرده و در ساخت مصنوعات فناوری اطلاعات بخش مهمی از تحقیقات تجویزی در سیستم اطلاعات است، این مطالعه یک بررسی نظاممند از مبانی نظری با رویکرد تحلیل روایی برای ایجاد یک درک جامع از مفاهیم عملی و نگرشهای تخصصی پیرامون روش پژوهش علم طراحی و ارائه نقشه راه برای بیان چگونگی استفاده از آن در راستای یافتن پاسخ سؤال(های) پژوهش طراحی مصنوعات فناوری اطلاعات است. این پژوهش با روش مرور نظاممند در دو گام اصلی انجام شد. در گام نخست، جستوجو برای دستیابی به منابع معتبر با استفاده از دو رویکرد خودکار و گلولهبرفــی پیشرونــده و بازگشــتی در پایگاههای اطلاعاتی معتبر انجام شد. پس از ارزیابی کیفی منابع بهدستآمده، 52 مقاله بر اساس معیارهای مشخص تأیید و انتخاب شد. در گام دوم و در طول مطالعه، بر اساس روش تحلیل روایی، چهار روایت مبانی فلسفی پژوهش علم طراحی، رویکرد توسعه نظری پژوهش در علم طراحی، انتخاب روششناختی پژوهش علم طراحی، و استراتژی پژوهش علم طراحی به همراه سایر مفاهیم اساسی موجود در هر روایت پدیدار شد. سرانجام، با استفاده از روایات و مفاهیم شناساییشده موجود در هر روایت، نگاشتی از مفاهیم و موضوعات مرتبط با روایات پژوهش علم طراحی انجام و در قالب یک نقشه راه تجمیع و ترسیم شد. نقشه راه تدوینشده، فرایند استفاده از روش پژوهش علم طراحی در طراحی مصنوعات فناوری اطلاعات را به شکلی ساختاریافته و دقیق برای انجام پژوهشهای علم طراحی ارائه میکند.
