فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

از آنجا که کودکان فارسی­زبان مبتلا به اُتیسم، کتاب ویژه­ای برای آموزش خواندن و نوشتن ندارند و توانایی شناختی و زبانی آن‌ها متفاوت است، بررسی عوامل تأثیرگذار در خواندن آن‌ها می­تواند گامی مهم در جهت ارزیابی و اصلاح کتب آموزشی مورداستفاده، باشد. از سوی دیگر به­دلیل متفاوت بودن رسم‌‌الخط و تطابق واج ـ نویسۀ زبان فارسی از زبان‏های دیگر (انگلیسی، ایتالیایی و...)، تأثیر آگاهی واج­شناختی در خواندن زبان فارسی متفاوت است، لذا لازم است هم­بستگی میان آگاهی واج­شناختی و خواندن در کودکان فارسی‌زبان مبتلا به اُتیسم مشخص شود. در این پژوهش که بر روی 26 کودک مبتلا به اُتیسم و 30 کودک فارسی‏زبان طبیعی شهر تهران انجام شد، از دو آزمون آگاهی واج‏شناختی و خواندن استفاده شد و نتایج آن‌ها با استفاده از آزمون­های آماری تحلیل گردید. نتایج نشان داد در گروه کودکان مبتلا به اُتیسم میان خواندن واژه با ترکیب واجی و واج آغازین یکسان و میان خواندن ناواژه­ با تجانس، تقطیع واجی، حذف واج آغازین و پایانی، هم­بستگی معنی‌داری وجود دارد؛ و در گروه شاهد میان امتیاز خواندن واژه و خواندن ناواژه با امتیاز آگاهی درون­هجایی، آگاهی واجی، تجانس، واج آغازین یکسان، حذف واج آغازین و حذف واج میانی هم­بستگی معنی‌دار وجود دارد. در ضمن تفاوت معنی‌داری میان گروه اُتیسم و شاهد در تمام خرده­آزمون­ها غیر از خرده­آزمون­های تقطیع هجایی (075/0) و ترکیب واجی (163/0) وجود دارد. بنابراین، میزان مهارت و هم­بستگی در کودکان مبتلا به اُتیسم متفاوت از کودکان طبیعی است و باید در آموزش خواندن آن‌ها مورد توجه جدی قرار گیرد.