فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

نانوذرات اکسید روی به طور گسترده در صنایع مختلف استفاده می­شوند و رهایش آنها به محیط زیست آبی، سبب نگرانی‌هایی در مورد پیامدهای بالقوه آن­ها بر موجودات آبزی و در نهایت سلامت انسان­ها شده است. جلبک­ها به عنوان موجودات اولیه در جذب مواد محلول در آب و انتقال آن به سطوح تغذیه‌ای بالا در زنجیره غذایی نقش مهمی ایفا می­کنند. در مطالعه حاضر، تأثیر غلظت­های مختلف (0، 1/0، 1 و 10 میلی­گرم در لیتر)  نانوذرات اکسید روی بر رنگدانه­های فتوسنتزی، تجمع روی و آنزیم­های ضداکسایشی جلبک Dunaliella salina بررسی شد. براساس نتایج، با افزایش غلظت نانوذرات اکسید روی در محیط کشت جلبک، میزان تجمع روی در یاخته­های جلبکی افزایش داشت و بالاترین میزان روی به طور معنی­دار در تیمار 10 میلی­گرم در لیتر نانوذرات اکسید روی مشاهده شد (05/0>p). همچنین، از نظر رنگدانه­های فتوسنتزی، بیشترین مقدار کلروفیل a و b به­طور معنی­دار در غلظت 10 میلی­گرم در لیتر نانوذرات اکسید روی یافت شد  (05/0>p). بیشینه مقدار کاروتنوئید کل در تیمار 1 میلی­گرم در لیتر نانوذره اکسید روی مشاهده شد، اما دیگر تیمارها با تیمار شاهد اختلاف معنی­دار نشان ندادند (05/0p).  این پژوهش نشان داد که غلظت­های بالای نانوذرات اکسید روی با ورود و تجمع در جلبک می­تواند باعث افزایش فعالیت کاتالاز (CAT) و کاهش سوپراکسید دیسموتاز (SOD)، اما افزایش رنگدانه­های فتوسنتزی در پاسخ به شرایط استرسی باشد.